យន្តហោះប្រភេទ F-35

យន្តហោះចម្បាំងចិន Shenyang J-35 ជាប្រភេទយន្តហោះចម្បាំង ទំនើប ប្រកួតប្រជែងជាមួយ យន្តហោះចម្បាំង អាមេរិក ធុន F-35 jets --ខាងក្រោមនេះជារូបភាព នៃការប្រៀបធៀប ពត៍មានអំពីយន្តហោះ ពីបណ្តាប្រភពចំហរនានា Open Sources. 

1. យន្តហោះ Shenyang J-35 ចិន
2. យន្តហោះ F-35 Fighter Jets អាមេរិក

កងទ័ពអាកាសថៃ មាន ថវិការសរុប ៤១៣ លានដុល្លា ដោយគ្រោងទិញ យន្តហោះ F-35 ចំនួន ០៨ គ្រឿង ដែលមានន័យថា តម្លៃ ៥២ លានដុល្លា/គ្រឿង។ យោងតាមតម្លៃនេះ គឺ មិនអាច បញ្ជាទិញបានឡើយ ដោយសារ យន្តហោះ F-35 នេះ មានតម្លៃជាង ១០០០ លានដុល្លា/គ្រឿង ពេលបំពាក់ប្រព៍ន្ធ អាវុធ ប្រព័ន្ធប្រយុទ្ធរួចរាល់។ ប្រទេសថៃ ក៍ដឹងថា មិនអាចទទួលបាន កុងត្រាបញ្ជាទិញដែរ ព្រោះ គោលបំណង ថៃ សម្លឹងឃើញ យន្តហោះចម្បាំង ចិន​ធុន FC-31 ជាង ។

សហរដ្ឋអាមេរិកច្រានចោលសំណើទិញ​យន្តហោះ​ចម្បាំង F-35 របស់ប្រទេសថៃ ព្រោះវាទំនើប​ពេក​សម្រាប់​​ថៃ អាមេរិកថាៈ យន្តហោះចម្បាំងរបស់ខ្លួនទំនើបខ្លាំងណាស់ មិនអាចលក់ឱ្យប្រទេសថៃ បានឡើយ!The Nation បានផ្សាយថា សហរដ្ឋអាមេរិក បានច្រានចោលសំណើរបស់កង ទ័ពអាកាសថៃ (RTAF) ក្នុងការបញ្ជាទិញយន្តហោះចម្បាំង F-35s ចំនួន ២គ្រឿង ក្រោមហេតុផលថា ប្រទេសថៃ មិនទាន់ត្រៀមខ្លួនសម្រាប់ទទួលយកយន្តហោះទំនើបបែបនេះនៅទេ ពោលគឺវាទំនើបខ្លាំងពេក សម្រាប់ប្រទេសនេះ។

តម្លៃយន្តហោះចម្បាំងធុន F-35 ចុះពី ២៤០ លានដុល្លា/គ្រឿង មកត្រឹម ២០០ លានដុល្លា/គ្រឿង

តម្លៃយន្តហោះចម្បាំងធុន F-35 ចុះពី ២៤០ លានដុល្លា/គ្រឿង មកត្រឹម ២០០ លានដុល្លា/គ្រឿង

ប្រភពពីកងទ័ពអាកាសថៃ បានឲ្យដឹងកាលពីថ្ងៃអង្គារថាៈ ឯកអគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិកលោក Robert Godec បានជួបជាមួយប្រធានកងទ័ពអាកាសថៃ។ គឺលោកមេបញ្ជាការ Alongkorn Wannarot កាលពីសប្តាហ៍មុន ដើម្បីនិយាយប្រាប់ដោយផ្ទាល់មាត់ អំពីការសម្រេចចិត្តរបស់ទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន ហើយលោក Godec បាននិយាយថាៈ កងទ័ពអាកាសថៃ ។

ព័ត៌មានថ្មីៗ៖ អ៊ីរ៉ង់បានក្លាយជាប្រទេសដំបូងគេបង្អស់នៅលើពិភពលោក ដែលបានបាញ់ទម្លាក់យន្តហោះចម្បាំង F-35 ជំនាន់ទីប្រាំរបស់អាមេរិក ដែលមានតម្លៃ ១៩០ លានដុល្លារ ជាមួយនឹងប្រព័ន្ធការពារដែនអាកាសអ៊ីរ៉ង់ដែលផលិតក្នុងស្រុក ដែលមានតម្លៃ ៣០០០ ដុល្លារ។ គ្រាន់តែចាក់សោយន្តហោះនៅលើរ៉ាដា គឺជារឿងធំមួយ អ៊ីរ៉ង់បានបង្ហាញរឿងនេះដោយជោគជ័យ ដែល CNN ខ្លួនឯងកំពុងទទួលស្គាល់។

ប្រភពពី ពត៍មានបរទេស

ប្រតិបត្តិករ យន្តហោះបំបាំងកាយ F-35

ប្រតិបត្តិករ យន្តហោះបំបាំងកាយ F-35

មិនទាន់មានគ្រឿងបរិក្ខារ ឬវិធានការសន្តិសុខពេញលេញ ដើម្បីផ្ទុកយន្តហោះចម្បាំង នេះនោះទេ ។ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការបដិសេធនេះ ត្រូវបានគេមើលឃើញថាៈ ប្រហែលជាក៏ដោយសារតែរដ្ឋបាលរបស់លោកប្រធានាធិបតី Joe Biden ជឿថារដ្ឋាភិបាលទីក្រុងបាងកកកំពុងងាកទៅរកទីក្រុងប៉េកាំងច្រើនជាងចំពោះការចង់បានយន្តហោះ F-35s នេះ ។ស្របពេលជាមួយគ្នានោះ ប្រេសិតអាមេរិករូបនេះក៏បានបញ្ជាក់ប្រាប់ភាគីថៃដែរថា «នៅពេលណាដែលប្រទេសថៃត្រៀមខ្លួនរួចរាល់ហើយនោះ សហរដ្ឋ អាមេរិកនឹងសុខចិត្តធ្វើកិច្ចពិភាក្សាមួយផ្សេងទៀតស្តីពីការទិញយន្តហោះចម្បាំង F-35s នេះ»។ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានេះដែរ កងទ័ពអាកាសថៃក៏មិនទទួលរងការខូចខាតណាមួយពីការបដិសេធនេះឡើយ ក្រៅតែពីប្រាក់ចំនួន ៣៦៩ លាន បាតដែលខ្លួនបានដកពីថវិកាជាតិ ឆ្នាំ ២០២៣ ។ ចំនួនទឹកប្រាក់នេះត្រូវបានគេកំណត់សម្រាប់ការបញ្ជាទិញលើកដំបូង ក្នុងករណីបើសហរដ្ឋអាមេរិក យល់ព្រមលក់យន្តហោះចម្បាំង F-35s ឲ្យប្រទេសថៃ ។

គួរបញ្ជាក់ថាៈ កងទ័ពអាកាសថៃ បាននឹងកំពុងជំរុញឲ្យមានការបញ្ជាទិញយន្តហោះចម្បាំង F-35s ចំនួន ២ គ្រឿងក្នុងតម្លៃ ៧.៣៨ ពាន់លាន បាត ដើម្បីជំនួសយន្តហោះចម្បាំង F-16 ចាស់របស់ខ្លួន ។ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ លោក Alongkorn ធ្លាប់បានលើកឡើងកាលពីឆ្នាំមុនថាៈ ឱកាសដែលអាមេរិកយល់ព្រមលក់យន្តហោះនេះឮ។ គឺមានត្រឹមតែ ៥០ ភាគរយប៉ុណ្ណោះ ដូច្នេះខាងកងទ័ពគឺបានត្រៀមចិត្តទុករួចទៅហើយ ៕

ផែនទី ប្រតិបត្តិករ យន្តហោះបំបាំងកាយ F-35

យន្តហោះ F-35 ជាយន្តហោះ ទំនើបបំផុតចុងក្រោយ វាអាច អាចហោះឡើងដោយត្រូវការផ្លូវរត់ខ្លីបំផុត លើនាវាផ្ទុកយន្តហោះ លើនាវាមុខទឹក លើ នាវាតូចៗបានក្រោយពេលបំពេញបេសកកម្ម ឬ ក្នុងការរង់ចាំបញ្ជាចេញទៅ បំពេញបេសកកម្ម។ វាអាចហោះកំពស់ ចាប់ពី ១០០ ម​ដល់ទៅ ៤០ គម បែបនេះទើបគេហៅថា យន្តហោះ បំបាំងកាយ Stealth បើសិនជាវាហោះកំពស់ ១៨ គម ដូចគេឯង ដូច្នេះ វាមិនមែនជាយន្តហោះបំបាំងកាយទេ។ Lockheed Martin F-35 Lightning II គោលបំណងផលិតយន្តហោះ/ឧទ្ធម្ភាចក្រ៖ The Purpose of Build Combat Aircraft/Helicopter 

1. ដើម្បី បាញ់ Fighting /Fighter (F) 
2. ដើម្បី ទំលាកគ្រាប់ Bombing/Bomber (B) 
3. ដើម្បី បាញ់ផង និង ទំលាក់គ្រាប់ផង (ពហុបំណង Multipurpose, F/B) 

គោលបំណងនៃ បេសកកម្ម The Purpose of Missile: (១) ដើម្បីវាយការពារខ្លួន Defensive Operation 

និង (២( ដើម្បី វាយលុក Offensive Operation ។ ការផលិតយន្តហោះ F-35 គឺយោងតាមកា់រចង់បានរបស់ទាហានជើងទឹកអាមេរិក ) (The US Navy Asking forដែលចង់បាន យន្តហោះមួយប្រភេទអាច វាយការពារខ្លួនលើអាកាស តែអាច វាយលុកលើគោលដៅផ្ទៃទឹក និង ផ្ទៃគោក ដែលអាចហោះ ចុះចតលើនាវា លើផ្ទៃដីក្នុងកាលៈទេសមិនអំណោយផល។ ម្លៃ ម៉ោងហោះរបស់ F-22 គឺ ជាង ៣២,០០០ ដុល្លាក្នុងបេសកកម្ម ១ម៉ោង។  ការផលិត​យន្តហោះ F-22 គឺយោងតាមការចង់បាន របស់ទ័ពអាកាសអាមេរិក (The US Air Force Asking for) ដែលមានសមត្ថភាពវាយលុកផ្ទៃអាកាស អាចគ្រប់គ្រងផ្ទៃអាកាសបានទាំងស្រុង ដោយមានកាំជ្រួច មានកាំភ្លើងចម្ងាយឆ្ងាយ មានរាដា បំពាក់សម្រាប់ វាយសង្រ្គប ខ្មាំងលើផ្ទៃអាកាស។ តម្លៃ ម៉ោងហោះរបស់ F-22 គឺ ជាង ៤៤,០០០ ដុល្លាក្នុងបេសកកម្ម ១ម៉ោង។ 

• រូបរាងយន្តហោះ F-35 និង F-22 គឺស្រដៀងគ្នា (similar air frame) 
• ការវិវត្តន៍ ពីបុរាណ នៃវិធីសាស្រ្តហោះឡើងនៃប្រភេទយន្តហោះ 
• យន្តហោះរត់ចម្ងាយរាប់សិបគីឡូមែត្រ បន្ទាប់ហោះឡើង (Runway ផ្លូវរត់ជាង ៣០០០ ម៉ែត្រ) 
• យន្តហោះ ត្រូវគេបំពាក់ឧបករណ៍ចាប់បង្វិលកង់ឲ្យខ្លាំង រួចរត់ ហោះឡើង (Runway ផ្លូវរត់ជាង ៣៣៥ ម៉ែត្រ) 
• យន្តហោះត្រូវគេប្រើចំហាយទឹក Water Steam Technology បាញ់ដូចជា កាំភ្លើង រួចហោះឡើង (Runway ផ្លូវរត់ជាង ២៦១ ម៉ែត្រ) 
• យន្តហោះត្រូវគេប្រើ Electromagnetic គឺប្រើភ្លើងអាគុយដ៍ខ្លាំង បាញ់បញ្ជូនយន្តហោះរត់ឡើង (Runway ផ្លូវរត់ជាង ៥០ ម៉ែត្រ) 
• យន្តហោះ ហោះត្រង់ដូចជា Helicopter នេះជាបច្ចេកវិជ្ជាទំនើបបំផុត (មិនត្រូវការផ្លុវរត់)

យន្តហោះ F-35 ផលិតចេញជា ៣ ប្រភេទ សម្រាប់ ទ័ព ៣ ដែរ គឺ

សម្រាប់កងទ័ពជើងអាកាស (AIR FORCE) គេប្រើយន្តហោះប្រភេទ F-35 A គឺ Conventional Take Off and Landing, CTOL. មានន័យថាជាវិធីបុរាណដែលគេទទួលស្គាល់ Conventional ជាទូទៅគឺ យន្តហោះត្រូវរត់យក ល្បឿនសិន មុនពេល ហោះឡើង។ 

សម្រាប់ទ័ពជើងទឹក (NAVY) គេប្រើយន្តហោះប្រភេទ B គឺ Vertical/ Short Take Off and Landing, STOL (VTOL) មានន័យថា យន្តហោះ ហោះឡើងបែប បញ្ឈ គឺមិនត្រូវការផ្លូវរត់ទេ ឬ ត្រូវការ ផ្លូវរត់ខ្លីបំផុត Short Take Off Landing យន្តហោះអាចចុះចតលើ នាវាផ្ទុកយន្តហោះ Carrier ឬ លើនាវាមុជទឹក (Submarine) 

សម្រាប់ទ័ពម៉ារីន (MARINE) គេ ប្រើយន្តហោះប្រភេទ C គឺ Carrier Variant, CV មានន័យថា រត់ហោះពីលើនាវាផ្ទុករយន្តហោះ និង ចុះចតលើនាវាផ្ទុកយន្តហោះដែរ ។

យោងតាម ប្រភេទនៃការ ហោះឡើងខាងលើទាំង ៥ ចំណុច យន្តហោះ F-35 ប្រើប្រាស់ចម្ងាយរតើខ្លីបំផុត និង មិនប្រើផ្លូវរត់សោះ ដោយសារយន្តហោះនេះប្រើ កង្ហាល់រុញតួរយន្តហោះឡើងលើ ត្រង់ តែម្តង គឺ Vertical ។

តម្លៃខាងលើគឺបូករួមទាំងម៉ាស៊ីន។ បើបូករួមទាំង​ប្រព័ន្ធរាដាផ្សេងៗ និងប្រព័ន្ធអាវុធ គ្រាប់រំសេវ តម្លៃសរុបក្នុង១គ្រឿង ឡើងដល់ប្រមាណជា ១ ពាន់លានដុល្លា ៕ 

Official Name: F-35C Lightning II. 

• Manufactured: Lockheed Martin (USA). 
• Role: Stealth multirole fighter. 
• Status: Under development. 
• First Flight: December 15, 2006. 
• Deployment:ទ័ព Scheduled for 2011. 
• Crew: 1. 
• Length: 51.5 ft. 
• Height: 14.9 ft. 
• Wingspan: 43 ft. 
• Wing Area: 668 sq. ft. 
• Weight Empty: 34,800 lbs. 
• Weight Loaded: 44,400 lbs. 
• Maximum Takeoff Weight: 70,000 lbs. 
• Internal Fuel: 20,085 lbs. 
• ល្បឿនហោះ ៥២៨ម/ វិនាទី Maximum Speed: 1,200 mph (Mach 1.6+)= 528m/s 
• ចម្ងាយហោះ Range: 1,400 nmi. 
• កំពស់ហោះ ១០០ម-៣០,០០០ ម Ceiling 100m - 30 000m 
• Combat Radius: 640 nmi. 
• Powerplant: Single Pratt & Whitney F135 or GE F136. 
• Dry Thrust: 25,000 lbs. 
• Afterburner Thrust: 40,000 lbs. 
• Service Ceiling: 60,000 ft. កំពស់ហោះផ្សាយបញ្ឆោត ១៨ គម (Deception Service Ceiling) 

កាំជ្រួច S-200  ផលិតនៅរុស្សី

មានការផ្សាយពត័មានស្តីពីការបាញ់លើយន្តហោះ F-35 របស់អ៊ីស្រាអែល ពីសំណាក់កងការពារអាកាសរបស់ប្រទេស ស៊ីរី ដែលគាំទ្រផ្នែកយោធា ដោយប្រទេសរុស្សី ដែលហោះចេញមកពី Lebanon ។ យន្តហោះ នេះជាប្រភេទយន្តហោះបំបាំងកាយ ទំនើបចុងក្រោយផលិតនៅសហរដ្ឋអាមេរិក ចំណែកកាំជ្រួច S-200 ផលិតនៅ សូវៀត ជាកាំជ្រួចប្រភេទចាស់ នេះជាបញ្ហាបង្ករជាការចោទសួរថាពិត ឬ មិនពិត? ដែលរឿងនោះ មានដំណើរដូចខាងក្រោម

• កើតឡើងកាលពីថ្ងៃទី ១៦ ខែតុលា ឆ្នាំ ២០១៧ ខណៈអ៊ីស្រាអែល ប្រកាសថា កងយន្តហោះបានកំទេចកងការពារអាកាសប្រទេសស៊ីរី ក្រោយពេល ២ម៉ោង ដែលយន្តហោះអ៊ីស្រាអែលកំពុងស៊ើបការរងការវាយប្រហារ។
• របាយការណ៍ថា កំទេចបានទាំងស្រុងនូវកងការពារអាកាសស៊ីរី និងថា អ៊ីស្រាអែល គ្មានការបាត់បង់ខូចខាតយន្តហោះណាមួយឡើយ។
• ថ្ងៃជាមួយគ្នា រដ្ឋមន្រ្តីការពារជាតិរុស្សី ទៅជួបជាមួយ រដ្ឋមន្រ្តីការពារជាតិ អ៊ីស្រាអែល។

តើព័ត៍មានខាងលើពិត ឬ មិនពិត True or False? 

អ្វីជាយន្តហោះបំបាំងកាយ ៖ ជាប្រភេទយន្តហោះ លាក់កំលាំងពី រាដា ដោយប្រើវិធី ២ បែប គឺ Dissimulation and Simulation 

1. លាក់កំបាំងវត្ថុពិត (Dissimulation)

• លាក់កំបាំងវត្ថុពិត មិនឲ្យខ្មាំងមើលឃើញ Masking  (ហោះហើរក្នុងរយៈ កំពស់ខ្ពស់ ផុតពីរ៉ាដា ឬ ចុះទាបតាមស្ទឹង ទន្លេ ក្រោមខ្សែរ៉ាដា បិទ ភ្លើងក្នុងយន្តហោះពេលហោះហើរពេលយប់ ពន្លត់ម៉ាស៊ីនពេល ទំលាក់គ្រាប់បែក ក្រោយទំលាក់រួចបញ្ចេះម៉ាស៊ីនឡើងវិញ)
• លាក់កំបាំងវត្ថុពិត បន្លំជាមួយរបស់ជុំវិញ Repackaging (មានចលនា គឺយន្តហោះ មានសម្លេងស្រាល តូច មិនខ្លាំង មិនធ្ងន់ មានព័ណ៍ ប៉ារ៉ា មានកំដៅក្នុងយន្តហោះតិចបំផុត ដោយប្រើបរិក្ខាត្រជាក់ បញ្ចុះ កំដៅ ការពារកុំរ៉ាដាចាប់បាន)
• លាក់កំបាំងវត្ថុពិត ឲ្យខ្មាំងច្រឡំ Dazzling  (យន្តហោះ F-35 ធំពិតប្រាកដ និងប្រើប្រាស់ ដ្រោន Drone បាញ់បង្ហោះចេញពីយន្តហោះដែរ ធ្វើឲ្យខ្មាំងបាញ់ យន្តហោះ Drone ចំណែក យន្តហោះពិត បាញ់លើទីតាំងកាំភ្លើង កាំជ្រួចការពារអាកាស។

2. បង្ហាញវត្ថុមិនពិត( Simulation) 

• បង្ហាញរបស់មិនពិត ដូចជារបស់ពិត Mimicking ៖ ក្រុមយន្តហោះវាយ ប្រហារជាក្រុម គឺមាន យន្តហោះស៊ើបការហោះមុខ លឿង រហ័ស បត់បែបបានមុំខ្ពស់ ពេលបាញ់កងការពារអាកាសបាញ់ នោះ យន្តហោះទំលាក់គ្រាប់បែកពិតប្រាកដ ដែលធ្ងន់ យឺត ដូចជាសត្វដំរី ហោះចូលមកទំលាក់គ្រាប់បែក។
• បង្ហាញវត្ថុ២ ដែលដូចគ្នាបេះបិទ គឺមួយពិត មួយទៀតមិនពិត Inventing  គឺមានន័យថា F-35 ខ្លាំងក្លា តែបង្ហាញដូចជាយន្តហោះធម្មតា។យន្តហោះស៊ើបការណ៍ជាធម្មតា មានប្រព័ន្ធថតរូបពីអាកាស ល្បឿនយឺត មិនបំបាំងកាយ ចំនែកយន្តហោះ F-35 ពេលនេះ គឺ ដើរតួរជាយន្តហោះស៊ើបការណ៍ដែរ។
• បង្ហាញរបស់មិនពិត ឲ្យគេចាប់អារម្មណ៍ Decoying ៖ មានយន្តហោះ F-35 តែ ១ គ្រឿង ហោះជាមួយហ្វូងយន្តហោះនានា ដូច្នេះ គេច្រឡំ គេភ័យគិតថា នោះជាងហ្វូងយន្តហោះ F-35 ទំនើបរបស់អ៊ីស្រាអែល។

ពត៍មាននោះពិត True 

• គេលើកឡើងថា រុស្សី បាញ់កាំជ្រួច S-200 ខុសពីការអះអាងដែលថា យន្តហោះ F-35 ហោះបុកហ្វូងសត្វស្លាប។
• អ៊ីស្រាអែលប្រកាសថាបានវាយប្រហារកងការពារអាកាសប្រទេស ស៊ីរី
• យន្តហោះនោះជួបគ្រោះថ្នាក់ដោយសត្វស្លាបបុកកាល ២ សប្តាហ៍មុន បែរជាទើបនិងមករាយការណ៍ថ្ងៃទី ១៦ តុលា ឆ្នាំ ២០១៧
• ខាងទ័ពអាកាសអ៊ីស្រាអែលមិនអាចបង្ហាញរូបថតយន្តហោះដែល រងការខូចខាតដោយសត្វស្លាបបុក
• យន្តហោះនោះទើបតែដាក់ឲ្យប្រើប្រាស់ក្នុងទ័ពអាកាស ដូច្នេះគ្មានហេតុផលណាត្រូវយកទៅប្រើនៅ ស៊ីរីទេ លុះណាមានករណីបន្ទាន់ ខ្លាំងណាស់។ ហេតុអីមិនប្រើ F-15 and F-16 វិញទៅ?
• គ្មានការចាំបាច់ណាមួយនឹងទៅហោះស៊ើបការថតរូបនៅ Lebanon ។
• ការលាកបាំងរូបថត បញ្ជាក់ថារឿងនោះពិត បើថាសត្វបុកបង្ហាញរូប ថត។
• មានរបាយការណ៍ថា អ៊ីស្រាអែលបានដាក់យន្តហោះនោះឲ្យ ធ្វើ ប្រតិបត្តិការសឹក
• មានការបញ្ជាក់ថា ទ័ពអាកាសរបស់អ៊ីស្រាអែល និងអាមេរិក គឺទំនើប រស់រវើកជាងគេលើសកលលោក។
• ការបាញ់យន្តហោះគេធ្វើករណីយន្តហោះហោះចូលមក ឬ ហោះបញ្ចិត តែមិនបាញ់ពេលយន្តហោះហោះចេញឡើយ។
• យន្តហោះ ខុសពី ឧទ្ធម្ភាចក្រ ដោយសារយន្តហោះ កាលណាបាញ់ត្រូវ វានិងផ្ទុះឆេះ ដែលខុសពី ឧទ្ធម្ភាចក្រ កាលណាបាញ់ត្រូវអាច ធ្លាយ ធ្លុះ និងអាច ហោះទៅវិញបាន។
• ដោយសារយន្តហោះ F-35 ទំនើបក្នុងសម័យសង្រ្គាមទំនើប ដូច្នេះ វាអាចដែលថា បាញ់ត្រូវ ដោយកាំភ្លើងយន្ត តែមិនផ្ទុះ
• យន្តហោះ F-35 គឺ បំបាំងកាយ លឿន គេចផុតពីរ៉ាដា មានប្រព័ន្ធការពារ អេឡិចត្រូនិច ហោះទាបផុតពី ការចាប់របស់រាដារយៈកំពស់ មធ្យម (ហោះចូលពីក្រោម) ដូច្នេះ មិនមែនជាកាំជ្រួច S-200 ទេគឺជា ការបាញ់របស់កាំភ្លើងយន្ត។
• តាមបច្ចេកវិជ្ជា F-35 គឺ រាដាកាំជ្រួចទសវត្សទី ៦០ មិនអាចបាច់បាន ពីចម្ងាយឆ្ងាយ ទាល់តែជាង ៣០គម ទើបចាប់បាន ដូច្នេះ មិនអាច បាញ់កើតឡើយ ព្រោះកៀកពេកខណៈដែលរាដា អាចចាប់ចំងាយ ២៦០គម និង កាំជ្រួច បាញ់បានចម្ងាយ ១៦០គម កំពស់ ៦០ គម ដូច្នេះ បើរាដាចាប់ បានចម្ងាយ ៣៥គម គឺហួសពេលបាញ់កាំជ្រួច មានតែកាំភ្លើងយន្ត។

ពត៍មាននោះមិនពិត False 

• យន្តហោះ F-35 ជាយន្តហោះទំនើបចុងក្រោយ ក្នុងសម័យសង្រ្គាមទំនើប មិនអាចរងការវាយប្រហារដោយកាំជ្រួចដែលមានបច្ចេកវិជ្ជា មុនឆ្នាំ ១៩៦០ ឡើយ (កាំជ្រួច S-200 មិនអាចបាញ់ ត្រូវយន្តហោះ)
• រយៈពេល ២ម៉ោងក្រោយការប្រកាសរបស់ភាគ អ៊ីស្រាអែល គឺ ប្រព័ន្ធ ផ្សព្វផ្សាយអ៊ីស្រាអែលរាយការណ៍យន្តហោះ F-35 រងការខូចខាត ដោយហ្វូងសត្វស្លាបកាលពី ២ សប្តាហ៍មុន និងថា ចុះចតបាន ដោយ សុវត្ថិភាព (យន្តហោះនោះខូចស្រាប់ គ្មានអ្នកណាបាញ់)។
• ខាងកងទ័ពអាកាសអ៊ីស្រាអែលថា គេមិនដឹងថា យន្តហោះទាំងនោះ អាចហោះឡើងវិញបាន ឬ មិនបាននោះទេ។

សេចក្តីសន្ធិដ្ឋាន

• យន្តហោះ F-35 ពិតជារងការខូចខាតដោយការបាញ់របស់ទ័ពអាកាសស៊ីរី ពិតមែន តែមិនមែនជាកាំជ្រួច S-200 ទេ ជាប្រភេទកាំភ្លើងយន្តបាញ់កៀក។