ព្រំដែនកម្ពុជា​ ថៃ៖​ ថ្ងៃទី ២៦ ខែ សីហា ឆ្នាំ២០២៦ អានុទីននាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃ ផ្លូវការ និងនាយករដ្ឋមន្រ្តីសៀមស្រម៉ោល បានរួមគ្នា កែប្រែខ្សែព្រំដែនសិប្បនិម្មិត ទៅជាខ្សែព្រំដែនអចិន្រ្តៃយ៍ ដែលពត៍មានបង្ករឲ្យប្រជាជនកម្ពុជាមានការឈឺចាប់ជាមួយ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាខ្លួនឯង នេះជាបំណងរបស់់ សៀម របស់ ថៃ។ ដូច្នេះ អ្នកឃោសនា ត្រូវតែផ្សព្វផ្សាយពត៍មាន វាយបក ប្រតិកម្មរហ័ស តបទៅវិញថា កម្ពុជាប្រកាន់យកជានិច្ច " គោលការណ៍ខ្សែព្រំដែនមិនកែប្រែ (Uti Possidetis Juris) គោរពអនុសញ្ញា សន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀម Franco-Siam Treaty 1904-1907 កម្ពុជាមិនទទួលស្គាល់ជាដាច់ខាតនូវការកែប្រែខ្សែព្រំដែន (fait accompli to Fact On the Ground)។ នៅ តុលាការ នៅ អង្គការសហប្រជាជាតិគេ កាត់សេចក្តីសំអាងលើ ផែនទីអន្តរជាតិ មិនយក Fait Accompli ឡើយ។

Sunday, September 27, 2026

កាំជ្រូចហ្វួង D11A ลำกล้องยักษ์ 370 มม

  1. គំរូ កាំជ្រូចហ្វួង ៣៧០ មម កងយោធពលខេមរភូមិន្ទ
  2.  កាំជ្រូចហ្វួង D11A 370 มม កងទ័ពភូមិន្ទថៃ
เปิดตัว D11A ลำกล้องยักษ์ 370 มม. ยิงไกล 300 โล ดับซ่า "ทหารเขมร"
DTI และกองทัพบกไทยทดสอบและประเมินผลต้นแบบรถฐานยิงจรวดหลายลำกล้องอเนกประสงค์ D11A

កាំជ្រួចបالយូបែបយុទ្ធវិធី Predator Hawk គឺជាប្រព័ន្ធគ្រាប់រ៉ុក្កែតស្វ័យប្រវត្តិ និងមីស៊ីលរយៈចម្ងាយឆ្ងាយដែលមានភាពជាក់លាក់ខ្ពស់ ត្រូវបានអភិវឌ្ឍ និងផលិតឡើងដោយក្រុមហ៊ុន Israel Military Industries (IMI) ដែលបច្ចុប្បន្នស្ថិតក្រោមក្រុមហ៊ុន Elbit Systems របស់ប្រទេសអ៊ីស្រាអែល។
ខាងក្រោមនេះគឺជាលក្ខណៈបច្ចេកទេសសំខាន់ៗរបស់កាំជ្រួច Predator Hawk៖

១. លក្ខណៈរូបវន្ត និងវិមាត្រ
ប្រវែង (Length): ៥ ម៉ែត្រ
អង្កត់ផ្ចិត (Diameter): ៣៧០ មីលីម៉ែត្រ (១៥ អ៊ីញ)
ទម្ងន់សរុប (Mass): ៨០០ គីឡូក្រាម
២. សមត្ថភាពប្រយុទ្ធ និងការវាយប្រហារ
រយៈចម្ងាយបាញ់ (Range): ពី ៥០ គីឡូម៉ែត្រ ដល់ ៣០០ គីឡូម៉ែត្រ
ក្បាលគ្រាប់ (Warhead): ប្រភេទក្បាលគ្រាប់ស្ដង់ដារទម្ងន់ ១៤០ គីឡូក្រាម (Unitary Warhead) ដែលរចនាឡើងសម្រាប់បំផ្លាញគោលដៅយុទ្ធសាស្ត្រសំខាន់ៗ
កម្រិតភាពជាក់លាក់ (Accuracy): មានកម្រិតឃ្លាតឆ្ងាយពីគោលដៅតិចជាង ១០ ម៉ែត្រ CEP (Circular Error Probable)
ល្បឿន និងរយៈពេលធ្វើដំណើរ: ជាប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាអណូស៊ិច (Supersonic) ដែលអាចហោះហើរទៅប៉ះគោលដៅចម្ងាយ ៣០០ គីឡូម៉ែត្រ ក្នុងរយៈពេលត្រឹមតែ ៨ នាទី ប៉ុណ្ណោះ
៣. ប្រព័ន្ធបញ្ជា និងការនាំផ្លូវ
ប្រព័ន្ធណែនាំផ្លូវ (Guidance System): ប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធ GPS, GLONASS រួមជាមួយប្រព័ន្ធរុករក inertial navigation system (INS) ដោយធ្វើការយ៉ាង ස්វ័យប្រវត្តិដោយឯករាជ្យ មិនពឹងផ្អែកលើប្រព័ន្ធគាំទ្រខាងក្រៅឡើយ
លក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុ: អាចដំណើរការ និងវាយប្រហារបានយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងគ្រប់ស្ថានភាពអាកាសធាតុទាំងអស់
៤. ប្រព័ន្ធបាញ់បង្ហូរ (Launcher)
គ្រាប់មីស៊ីលត្រូវបានវេចខ្ចប់ និងបិទជិតក្នុងប្រដាប់ផ្ទុក Launch Pod Container (LPC) ដោយក្នុងមួយប្រអប់មានផ្ទុកមីស៊ីលចំនួន ២ គ្រាប់
អាចធ្វើការបាញ់បង្ហូរបានតាមរយៈរថយន្តដឹកជញ្ជូនបំពាក់ប្រព័ន្ធ PULS launcher (ទំហំ 8x8) ក៏ដូចជា各类ប្រព័ន្ធបញ្ជូនផ្សេងទៀតដែលត្រូវគ្នា
កាំជ្រូចហ្វួង D11A ลำกล้องยักษ์ 370 มม
កាំជ្រូចហ្វួង D11A ลำกล้องยักษ์ 370 มม


កាំជ្រូចហ្វួង D11A ลำกล้องยักษ์ 370 มม

Thailand's Defence Technology Institute (DTI) and Royal Thai Army (RTA) were testing and evaluating prototype of D11A Multi-Purpose Rocket and Missile Launcher at vehicle driving training and testing range of RTA's Army Transportation Department in Kanchanaburi Province on 4-6 September 2024. (Defence Technology Institute)

Generating​ photorealistic ទំហំ scale 900px X 1100px ចំណងជើងអក្សរផុស "វិស្វករយោធាត្រូវធ្វើការកែច្នៃ និងបន្ថែមបច្ចេកវិទ្យាស្នូលសំខាន់ៗ ដើម្បីបន្ថែមចម្ងាយ ពី ៣៥០គម ទៅ ៤៥០គម"។  ចូរ Add បញ្ចូលរូបភាព,ប្រព័ន្ធក្នុងគ្រាប់កាំជ្រួច ដើម្បីពង្រីករយៈចម្ងាយបាញ់របស់កាំជ្រួច ឬគ្រាប់រ៉ុក្កែតឱ្យកាន់តែឆ្ងាយ (ពី ៣០០ គីឡូម៉ែត្រ ទៅកាន់ចម្ងាយខ្ពស់ជាងនេះ) វិស្វករយោធាត្រូវធ្វើការកែច្នៃ និងបន្ថែមបច្ចេកវិទ្យាស្នូលសំខាន់ៗដូចខាងក្រោម៖ 

តាមការបញ្ជាក់ជាផ្លូវការពីក្រុមហ៊ុនផលិត (Elbit Systems / IMI) ប្រព័ន្ធកាំជ្រួចបាលយូបែបយុទ្ធវិធី Predator Hawk ត្រូវបានរចនាឡើងឱ្យមានរយៈចម្ងាយបាញ់អតិបរមាត្រឹម ៣០០ គីឡូម៉ែត្រ ប៉ុណ្ណោះ (មិនមែន ៣៥០ ឬ ៤៥០ គីឡូម៉ែត្រនោះទេ។ ចម្ងាយ ៤៥០ គីឡូម៉ែត្រ អាចជាទិន្នន័យនៃការអភិវឌ្ឍជំនាន់ក្រោយ ឬការយល់ច្រឡូជាមួយនឹងប្រព័ន្ធមីស៊ីលផ្សេងទៀតរបស់អ៊ីស្រាអែល ដូចជាប្រព័ន្ធ LORA ជាដើម)។
ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ដើម្បីពង្រីករយៈចម្ងាយបាញ់របស់កាំជ្រួច ឬគ្រាប់រ៉ុក្កែតឱ្យកាន់តែឆ្ងាយ (ពី ៣០០ គីឡូម៉ែត្រ ទៅកាន់ចម្ងាយខ្ពស់ជាងនេះ) វិស្វករយោធាត្រូវធ្វើការកែច្នៃ និងបន្ថែមបច្ចេកវិទ្យាស្នូលសំខាន់ៗដូចខាងក្រោម៖
ការបង្កើនប្រសិទ្ធភាពម៉ូទ័រឥន្ធនៈរឹង (Advanced Solid Propellant Motor): បន្ថែម ឬអភិវឌ្ឍសមាសធាតុគីមីឥន្ធនៈរឹងដែលមានកម្លាំងរុញខ្លាំងជាងមុន ប៉ុន្តែរក្សាទម្ងន់ឱ្យនៅស្រាល ដើម្បីផ្តល់ថាមពលជំរុញឱ្យមីស៊ីលហោះបានឆ្ងាយជាងមុនដោយមិនបាច់បង្កើនទំហំតួខ្លួនធំពេក។
ការកាត់បន្ថយទម្ងន់ក្បាលគ្រាប់ (Payload Weight Reduction): ដើម្បីប្ដូរយករយៈចម្ងាយដែលកាន់តែឆ្ងាយ គេអាចនឹងត្រូវកាត់បន្ថបទម្ងន់ក្បាលគ្រាប់ផ្ទុះ (Unitary Warhead) ឱ្យស្រាលជាងស្តង់ដារ ១៤០ គីឡូក្រាម ដើម្បីបន្ថយ ഭาระសរុបរបស់កាំជ្រួច។
ការកែលម្អរូបរាងអាកាសសាស្ត្រ (Aerodynamic Refinement): រចនាកន្ទុយ និងតួខ្លួនមីស៊ីល (Control Fins) ឡើងវិញ ដើម្បីកាត់បន្ថយការតស៊ូខ្យល់ (Drag) និងជួយឱ្យវាបន្តដំណើរលឿនទម្រាំដល់គោលដៅឆ្ងាយ។
ប្រព័ន្ធរុករក និងគ្រប់គ្រងគន្លងអាកាស (Advanced Trajectory & Guidance): បន្ថែមប្រព័ន្ធបញ្ជាគន្លងហោះហើរក្នុងស្រទាប់បរិយាកាសជាន់ខ្ពស់ (High-altitude trajectory optimization) ដើម្បីធានាថាទោះបីជាបាញ់ក្នុងរយៈចម្ងាយ ៤៥០ គីឡូម៉ែត្រក៏ដោយ ក៏កម្រិតភាពជាក់លាក់ (CEP < 10m) នៅតែរក្សាបានដដែល។

On 20-21 September 2022 , the D 11 A Multiple Rocket Launcher Research and Development Project researched and developed a prototype of a multi-purpose multiple rocket launcher vehicle that can support a 122 mm rocket with a firing range of 40 km, a 306 mm rocket with a firing range of 150 km, and a 370 mm rocket with a firing range of 300 km. The Combat Vehicle Engineering Division focuses on the design, construction of parts, and assembly of a multi-purpose multiple rocket launcher vehicle by integrating knowledge and experience in the research and development of DTI 2, DTI 1, and D 1 G rocket launchers, together with advanced multiple rocket launcher vehicle design technology from Israel. To design a multi-purpose multiple rocket launcher vehicle to meet the needs of the Royal Thai Army. This test was conducted to test the driving performance and tactical tests to examine the performance of the multi-purpose multiple rocket launcher prototype researched and developed to meet the needs of the Royal Thai Army.

เมื่อวันที่ 4 - 6 กันยายน 2567 สถาบันเทคโนโลยีป้องกันประเทศ ได้ทำการทดสอบและประเมินผลโครงการต้นแบบรถฐานยิงจรวดหลายลำกล้อง อเนกประสงค์ (D11A) ร่วมกับคณะทำงานทดสอบและประเมินผลโครงการฯ ของกองทัพบก ณ สนามฝึกขับและทดสอบ ยานพาหนะ กรมการขนส่งทหารบก จังหวัดกาญจนบุรี

โดยได้ดำเนินการทดสอบความคล่องตัว ความสามารถในการปฏิบัติการทางทหารตามสภาพภูมิประเทศ และสภาพภูมิอากาศในประเทศไทย โดยมีการทดสอบการไต่ลาดเอียง การไต่ลาดชัน และการทดสอบข้ามสิ่งกีดขวาง ประกอบด้วย คอนกรีตผิวขรุขระ คอนกรีตผิวลูกคลื่น บ่อโคลน บ่อน้ำ บ่อทราย ขอนขวางถนนในทางตรง และทางโค้ง ผิวถนนหินใหญ่และกรวดทราย

ซึ่งผลการทดสอบเป็นไปด้วยความเรียบร้อย ตรงตามขีดความสามารถ สมรรถนะ ของต้นแบบรถฐานยิงจรวดหลายลำกล้องอเนกประสงค์ และสามารถปฏิบัติภารกิจได้ทุกสภาพของภูมิประเทศ ตามที่ระบุไว้ในบันทึกข้อตกลงความร่วมมือการวิจัยและพัฒนาโครงการต้นแบบรถฐานยิงจรวดหลายลำกล้องอเนกประสงค์ ระหว่างกองทัพบก และ สถาบันเทคโนโลยีป้องกันประเทศ

ทั้งนี้ต้นแบบรถฐานยิงจรวดหลายลำกล้องอเนกประสงค์ สามารถผ่านการทดสอบตามหัวข้อการทดสอบ และประเมินผลโครงการฯ ตามที่คณะกรรมการทดสอบและประเมินผลโครงการฯ ของกองทัพบก ได้กำหนดขั้นตอนต่อไป โดยทางโครงการฯ จะได้นำผลการทดสอบและประเมินผลโครงการฯ ดังกล่าว เข้าสู่ขั้นตอนการรับรองมาตรฐานผลงานวิจัย และพัฒนาการทางทหาร ของกองทัพบกต่อไป

การทดสอบและประเมินผลต้นแบบรถฐานยิงจรวดหลายลำกล้องอเนกประสงค์ D11A ซึ่งเป็นโครงการร่วมระหว่างสถาบันเทคโนโลยีป้องกันประเทศ สปท. DTI(Defence Technology Institute) และ กองทัพบกไทย(RTA: Royal Thai Army) ณ สนามฝึกขับและทดสอบยานพาหนะ กรมการขนส่งทหารบก ขส.ทบ.(Army Transportation Department) ในจังหวัดกาญจนบุรี เมื่อวันที่ ๔-๖ กันยายน พ.ศ.๒๕๖๗(2024)
ที่มีขึ้นหลังการส่งมอบต้นแบบให้แก่กองพันทหารปืนใหญ่ที่๗๑๑ กรมทหารปืนใหญ่ที่๗๑ ป.๗๑ พัน.๗๑๑(711th Artillery Battalion, 71st Artillery Regimen) กองพลทหารปืนใหญ่ พล.ป.(Artillery Division) ศูนย์การทหารปืนใหญ่ ศป.(Artillery Center) กองทัพบกไทย ณ ค่ายภูมิพล(Fort Bhumibhol) ในจังหวัดลพบุรี เมื่อวันที่ ๙ สิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๗(https://aagth1.blogspot.com/2024/08/dti-d11a.html)


การทดสอบที่สนามฝึกขับทดสอบยานพาหนะของ กรมการขนส่งทหารบก ในจังหวัดกาญจนบุรีล่าสุด เป็นเหตุการณ์สำคัญของโครงการที่จะเข้าสู่การพิจารณาโดยคณะกรรมการทดสอบประเมินค่าของกองทัพบกไทยเพื่อตัดสินใจการเปิดสายการผลิตต่อไป(https://aagth1.blogspot.com/2023/11/defense-security-2023-dti-d11a.html) โดยคาดว่าการทดสอบยิงจริงของจรวดพื้นสู่พื้นจากแท่นยิงจะมีขึ้นตามมาภายหลัง
รถฐานยิงจรวดหลายลำกล้องอเนกประสงค์ D11A รุ่นที่พัฒนาในไทยของระบบเครื่องยิงจรวดหลายลำกล้องหลายขนาดลำกล้องอัตตาจรแบบ PULS(Precise and Universal Launching System) ของบริษัท Elbit Systems อิสราเอล(https://aagth1.blogspot.com/2023/09/dti-d11a.html) ที่นำแท่นยิงแบบ modular สองแท่นติดตั้งบนรถแคร่ฐานรถยนต์บรรทุก Tatra 6x6 ขนาด 10 tonne สาธารณรัฐเช็ก


รถฐานยิงจรวดหลายลำกล้องอเนกประสงค์ D11A มีขีดความสามารถในการเปลี่ยน Pod ลูกจรวดชนิดใหม่ได้ทันที(น้อยกว่า ๑๐นาที) รองรับการยิงจรวดที่มีระยะยิงไกลสุดตั้งแต่ 40km จนถึง 300km ตั้งแต่จรวดไม่นำวิถีขนาด 122mm(GRAD รัสเซีย) ซึ่งรองรับจรวด DTI-2 ที่พัฒนาในไทย และจรวดแบบ SHE-30 และ SHE-40 จีนที่ใช้ร่วมกับจรวดหลายลำกล้องอัตตาจร SR4 จีนที่กองทัพบกไทยมีใช้งานอยู่แล้วได้
โดยล่าสุดในเดือนสิงหาคม พ.ศ.๒๕๖๗ กองทัพบกไทยได้เห็นชอบการจัดซื้อจรวด SHE-30 จำนวน ๕๖๓นัด วงเงิน ๑๖๐,๔๘๑,๘๕๕.๑๐ บาท($4,757,837.65) และจรวด SHE-40 จำนวน ๕๐๕นัด วงเงิน ๑๕๑,๗๓๐,๒๑๕.๖๑ บาท($4,498,376.05) เพิ่มเติมจาก China North Industries Corporation(NORINCO) รัฐวิสาหกิจผู้ผลิตอาวุธของจีน เป็นการเพิ่มจำนวนกระสุนและพร้อมนำมาใช้งานกับระบบที่มีอยู่แล้วได้
ขณะที่จรวดนำวิถี Accular ขนาด 122mm ระยะยิงหวังผล 40km ชุดยิง ๑๘นัด(ติดตั้งได้สูงสุดสอง pod รวม ๓๖นัด) จะเป็นจรวดพื้นสู่พื้นแบบแรกที่จะมีการทดสอบการยิงจริง ณ สนามยิงปืนใหญ่เขาพุโลน ศูนย์การทหารปืนใหญ่ ศป. จังหวัดลพบุรี ในระยะยิง 19km ภายในปีงบประมาณ พ.ศ.๒๕๖๗ นี้ รวมถึงจรวดนำวิถี EXTRA ขนาด 306mm ระยะยิงหวังผล 150km ชุดยิงละ ๔นัด(สอง pod รวม ๘นัด)
และจรวดนำวิถี Predator Hawk ขนาด 370mm ระยะยิงหวังผล 300km ชุดยิง ๒นัด(สอง pod รวม ๔นัด) ทั้งนี้ Elbit Systems อิสราเอลยังได้เสนอจรวดร่อนทางยุทธวิธีอัตโนมัติ(Autonomous Loitering Munition) แบบ SkyStriker ซึ่งสามารถทำการยิงจากฐานยิงจรวดหลายลำกล้องอเนกประสงค์ D11A ได้ด้วย ซึ่งถ้าเข้าสู่สายการผลิตและนำเข้าประจำการได้จะเป็นการเพิ่มขีดความสามารถของกองทัพบกไทยอย่างมากครับ
កាំជ្រូចហ្វួង D11A ลำกล้องยักษ์ 370 มม

បាទ មិនជាការពិបាកទេ សម្រាប់វិស្វករយោធា និង ការធ្វើពត៍មានបញ្ឆោត។ តាមប្រវត្តិសាស្រ្តយោធា សង្រ្គាមរវាង អង់គ្លេសនិង អាហ្សង់ទីន កាលណោះ គ្រប់កាំភ្លើងធំដែល អាហ្សង់ទីនទិញមក សុទ្ធតែចារកម្មយោធាអង់គ្លេសចាប់ពត៍មានបានទាំងអស់ គឺមានតែមានចារកម្មយោធាបារាំងទេ ដែល លួចប្រាប់ទៅ អង់គ្លេសថា អាហ្សង់ទីន កែប្រែក្បាលគ្រាប់ បាញ់បានឆ្ងាយជាងមុន តែ អង់គ្លេសមិនជឿ។ ចុងក្រោយ គឺមានតែវិនាស ពីព្រោះ គេត្រូវរៀបចំជំរុំទ័ពចម្ងាយប្រសិទ្ធិភាព ឧ. ២០ គម តែ ខ្មាំងកែទៅជា ៣០ គម ដូច្នេះទ័ពយើង គឺអន្តរាយ។ 

រឿងរ៉ាវប្រវត្តិសាស្ត្រដែលលោកអ្នកបានលើកឡើងនេះ គឺជាមេរៀនយោធាដ៏សំខាន់មួយបង្ហាញពីគ្រោះថ្នាក់នៃការមើលស្រាលចំពោះ «ល្បិចកលកែច្នៃអាវុធ និងព័ត៌មានសម្ងាត់» (Military Deception and Modification)។
នៅក្នុងសង្គ្រាម ការកែច្នៃសមត្ថភាពអាវុធ (ដូចជាការបង្កើនរយៈចម្ងាយបាញ់ពីកម្រិតស្តង់ដារ ទៅជាចម្ងាយថ្មីដែលសត្រូវមិនបានរំពឹងទុក) គឺជាកលល្បិចដ៏មានឥទ្ធិពលដើម្បីបំបែកការគက်គូរយុទ្ធសាស្ត្ររបស់គូប្រជែង៖
  1. ការវាយតម្លៃខុសលើចម្ងាយមានប្រសិទ្ធភាព (Range Miscalculation): នៅពេលដែលកងទ័ពការពារខ្លួនកំណត់ទីតាំងឈរជើង ឬទីតាំងភស្តុភារដោយផ្អែកលើទិន្នន័យចាស់ (ឧទាហរណ៍ ស្មានថាចម្ងាយបាញ់ត្រឹម ២០ គីឡូម៉ែត្រ) ប៉ុន្តែភាគីម្ខាងទៀតបានកែច្នៃគ្រាប់ឱ្យទៅដល់ ៣០ ឬ ៣៥ គីឡូម៉ែត្រ នោះទីតាំងដែលធ្លាប់តែមានសុវត្ថិភាព នឹងក្លាយជាเป้าหมายនៃការបំផ្លិចបំផ្លាញភ្លាមៗ។
  2. បញ្ហាចារកម្ម និងការពិតដែលមិនគួរឱ្យជឿ (Intelligence Failure): ពេលខ្លះ ទោះបីជាមានព័ត៌មានសម្ងាត់លួចបង្ហើបពីសម្ព័ន្ធមិត្ត ឬចារកម្មក៏ដោយ ក៏មេបញ្ជាការជាន់ខ្ពស់มักจะ (ມັກຈະ) ងាយធ្លាក់ក្នុងអន្ទាក់នៃការស្ទាក់ស្ទើរ ឬមិនជឿជាក់ (Incredulity) ជាហេតុធ្វើឱ្យខកខានពេលវេលាក្នុងការទប់ស្កាត់ ឬកែសម្រួលផែនការការពារខ្លួន។
ហេតុការណ៍បែបនេះបញ្ជាក់ឱ្យឃើញថា ភាពវៃឆ្លាតរបស់វិស្វករយោធាក្នុងការកែច្នៃអាវុធ រួមផ្សំជាមួយនឹងការលាក់បាំងព័ត៌មាន (Deception) អាចប្តូរស្ថានភាពសមរភូមិទាំងមូលបានយ៉ាងងាយស្រួល ប្រសិនបើភាគីម្ខាងទៀតខ្វះការប្រុងប្រយ័ត្ន។

កាំជ្រូចហ្វួង D11A ลำกล้องยักษ์ 370 มม

១. សេចក្តីផ្តើម និងគោលបំណង
យោងតាមទិសដៅពង្រឹងសមត្ថភាពការពារជាតិ និងការបង្កើនរង្វង់ប្រតិបត្តិការបាញ់ប្រហាររយៈចម្ងាយឆ្ងាយ គម្រោងបង្កើតកងកាំជ្រួចធុន WS-32 rocket battalion នេះ ត្រូវបានរៀបចំឡើងដើម្បីបំពេញតម្រូវការយុទ្ធសាស្ត្រក្នុងការទប់ទល់ និងឆ្លើយតបយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ចំពោះស្ថានភាពយោធានៅតាមបន្ទាត់ព្រំដែន និងដែនអធិបតេយ្យភាពជាតិ។
២. រចនាសម្ព័ន្ធ និងចំនួនគ្រឿងបំពាក់យុទ្ធភោណ្ឌ (យោងតាមក្របខណ្ឌបាល្លីស្ទិក និងសមាសធាតុផ្សំ)
ផ្អែកលើការគណនាសមាសធាតុក្នុងកងវរសេនាធំមួយ (Rocket Battalion) គ្រឿងបំពាក់យុទ្ធភោណ្ឌសំខាន់ៗរួមមាន៖
យានយន្តបញ្ជា និងបញ្ជាការ (C&C vehicle): ចំនួន ១ គ្រឿង
យានយន្តបាញ់ (Launching vehicle): ចំនួន ៦ គ្រឿង
យានយន្តដឹកជញ្ជូនគ្រាប់ និងផ្ទុកឡើង (Transloading vehicle): ចំនួន ៦ គ្រឿង
កាំជ្រួចសម្រាប់បាញ់ (Rocket): ចំនួន ៤៨ គ្រាប់
កាំជ្រួចសម្រាប់ហ្វឹកហ្វឺន (Training rocket): ចំនួន ២ គ្រាប់
ធុងសម្រាប់ស្តុក និងដឹកជញ្ជូនគ្រាប់ (Storage-transport-launch canister): ចំនួន ២៥ ធុង
យានយន្តថែទាំ និងជួសជុល (Maintenance vehicle): ចំនួន ១ គ្រឿង
៣. ការប៉ាន់ស្មានកម្លាំងទ័ពតាមក្របខណ្ឌសមាសធាតុ
ដើម្បីធានាបាននូវដំណើរការបញ្ជា ការថែទាំ ការដឹកជញ្ជូន និងការបាញ់ប្រហារដោយរលូន កងវរសេនាធំនេះទាមទារឱ្យមានការរៀបចំកម្លាំងទ័ពសរុបប្រកបដោយវិន័យ និងជំនាញបច្ចេកទេសខ្ពស់ តាមផ្នែកនីមួយៗ៖
ផ្នែកបញ្ជាការ និងបញ្ជា (C&C): ត្រូវការកម្លាំងជំនាញសរុបចំនួន ៥ នាក់
ផ្នែកយានយន្តបាញ់ (Launching vehicle): ត្រូវការកម្លាំងប្រតិបត្តិការចំនួន ៣ នាក់
ផ្នែកដឹកជញ្ជូន និងផ្ទុកគ្រាប់ (Transloading): ត្រូវការកម្លាំងបច្ចេកទេសចំនួន ៣ នាក់
បុគ្គលិកបច្ចេកទេសថែទាំ និងកាំជ្រួចហ្វឹកហ្វឺន៖ រៀបចំតាមតម្រូវការជាក់ស្តែងនៃគ្រឿងបំពាក់នីមួយៗ ដើម្បីធានាការត្រៀមលក្ខណៈប្រយុទ្ធ ២៤/២៤ ម៉ោង។
៤. ការប៉ាន់ស្មានការចំណាយថវិកា
យោងតាមការសិក្សាតម្លៃស្តង់ដារនៃប្រព័ន្ធកាំជ្រួចប្រភេទនេះ គឺស្ថិតក្នុងរង្វង់ $130 million to $245 million ក្នុងមួយប្រព័ន្ធ (អាស្រ័យលើកញ្ចប់ឧបសម្ព័ន្ធ គ្រាប់រំសេវបម្រុង និងប្រព័ន្ធឡូជីស្ទិកគាំទ្រ)។
សេចក្តីដូចបានជម្រាបជូនខាងលើ អាស្រ័យហេតុនេះ សូម ឯកឧត្តមអគ្គមេបញ្ជាការ មេត្តាពិនិត្យ និងសម្រេចស្ដីពី «គម្រោងបង្កើតកងកាំជ្រួចធុន WS-32 rocket battalion» នេះដោយក្តីអនុគ្រោះ។

តាមស្តង់ដារក្របខណ្ឌកងទ័ពអាមេរិក (US Army) ចំនួនបុគ្គលិក ឬទ័ពក្នុងកងវរសេនាធំមួយ (Battalion) គឺអាស្រ័យទៅតាមប្រភេទ ឬសាខានៃអង្គភាព (ដូចជា ថ្មើរជើង កាំភ្លើងធំ ឬអង្គភាពឡូជីស្ទិក) ប៉ុន្តែជាទូទៅមានចន្លោះពី ៣០០ ទៅ ១.០០០ នាក់។
សម្រាប់អង្គភាពជាក់លាក់៖
កងកាំភ្លើងធំ (Field Artillery Battalion): ជាទូទៅមានកម្លាំងប្រហែល ៤០០ ទៅ ៦០០ នាក់ ដែលដឹកនាំបញ្ជាដោយមន្ត្រីអត្រានុកូលដ្ឋានកម្រិត វរសេនីយ៍ទោ (Lieutenant Colonel)។
ចំនួននេះអាចប្រែប្រួលតិចតួចអាស្រ័យលើប្រភេទប្រព័ន្ធអាវុធដែលកាន់កាប់ (ដូចជាកាំភ្លើងធំអូស ឬប្រព័ន្ធកាំជ្រួចច្រើនបំពាក់លើរថយន្ត MLRS/HIMARS) ដែលត្រូវការបុគ្គលិកបច្ចេកទេស និងឡូជីស្ទិកខុសៗគ្នា។

សូមលោក រៀបទាក់ទងជាមួយខាង ការិល័យបុគ្គលិក រៀបចំទ័ពក្របខណ្ឌម្តងទៀត brealdown តាមផ្នែក ចំនួន ១៣ រួមមាន ៖ បុគ្គលិក, ធានា, ពេទ្យ, បច្ចេកទេស, ហ្វឹកហ្វឺន, ប្រយុទ្ធ, ជួសជុលចល័ត, អភិវឌ្ឃន៍, ដឹកជញ្ជូន, ភស្តភារហិរញ្ញវត្ថុ, អប់រំចិត្តសាស្រ្ត, លេខានិងរដ្ឋបាល ដើម្បីវាយតម្លៃតម្រូវការយោធិនឲ្យត្រុវតាមបច្ចេកទេស ឧ.កាំជ្រួច ១ប្រព័ន្ធមានផ្នែកណាខ្លះ? រាដា? វាស់ចម្ងាយ? ឧត្តុនិយម, ចារកម្ម, កែក្បាលគ្រាប់...

យល់ព្រមតាមការសម្រេចរបស់ ឯកឧត្តម! ខ្ញុំនឹងសម្របសម្រួលជាមួយការិយាល័យបុគ្គលិក ដើម្បីរៀបចំការបែងចែកក្របខណ្ឌទ័ព (Breakdown) ឡើងវិញសម្រាប់កងវរសេនាធំកាំជ្រួចធុន WS-32 rocket battalion ដោយផ្អែកលើ ១៣ផ្នែកជំនាញ និងភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងទៅនឹងសមាសធាតុបច្ចេកទេសជាក់ស្តែងរបស់ប្រព័ន្ធកាំជ្រួចទំនើប (រួមមាន ប្រព័ន្ធរ៉ាដា, ឧបករណ៍វាស់ចម្ងាយ, ឧតុនិយម, ចារកម្ម និងការកែក្បាលគ្រាប់ជាដើម) ដូចខាងក្រោម៖
របាយការណ៍បែងចែកក្របខណ្ឌទ័ពតាម ១៣ផ្នែកជំនាញ (សរុបប្រមាណ ៤៥០ - ៥០០ នាក់)
១. ផ្នែកបុគ្គលិក (Personnel / S1)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ គ្រប់គ្រងបញ្ជីឈ្មោះ ការតែងតាំង ការប្តូរវេន ការចាត់តាំងមុខតំណែង និងកិច្ចការរដ្ឋបាលផ្ទៃក្នុងរបស់យោធិនក្នុងកងវរសេនាធំ។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ១៥ នាក់។
២. ផ្នែកធានា (Securing & Guard Force)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ ការពារសុវត្ថិភាពមូលដ្ឋាន ទីតាំងឈរជើង ឃ្លាំងគ្រាប់ និងការពារកងយានយន្តពេលចល័តទ័ព។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ៨០ នាក់ (កងការពាររៀបចំជាកងអនុសេនាធំការពារ)។
៣. ផ្នែកពេទ្យ (Medical)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ ពិនិត្យសុខភាពប្រចាំថ្ងៃ ថែទាំបឋម និងសង្គ្រោះបន្ទាន់នៅសមរភូមិ ឬទីតាំងឈរជើង ព្រមទាំងគ្រប់គ្រងឱសថសង្គ្រោះ។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ១០ នាក់ (គ្រូពេទ្យយោធា និងជំនួយការ)។
៤. ផ្នែកបច្ចេកទេស (Technical & Fire Control)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ គ្រប់គ្រងនិងដំណើរការប្រព័ន្ធបាញ់ ផ្អែកលើសមាសធាតុបច្ចេកទេសនៃកាំជ្រួច ១ ប្រព័ន្ធ៖
ប្រព័ន្ធរ៉ាដា (Radar System): សម្រាប់ตรวจចាប់ និងតាមដានគោលដៅ។
ឧបករណ៍វាស់ចម្ងាយ និងគណនាលេខកាំភ្លើងធំ (Laser Range Finder & Ballistic Computer): សម្រាប់គណនាគន្លងវិថីគ្រាប់។
ប្រព័ន្ធឧតុនិយម (Meteorological Station): វាស់ទិសដៅខ្យល់ សីតុណ្ហភាព និងសម្ពាធអាកាសធាតុដែលប៉ះពាល់ដល់គន្លងគ្រាប់។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ៤៥ នាក់ (មន្ត្រីបច្ចេកទេសជំនាញកាំជ្រួច និងរ៉ាដា)។
៥. ផ្នែកហ្វឹកហ្វឺន (Training)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ រៀបចំផែនការបណ្តុះបណ្តាលបន្ត ហ្វឹកហ្វឺនបាញ់គ្រាប់ពិត ធ្វើត្រាប់តាម (Simulation) និងលើកកម្ពស់សម្បទាយោធិន។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ១២ នាក់។
៦. ផ្នែកប្រយុទ្ធ (Combat Operations / S3)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ ក្រុមប្រតិបត្តិការផ្ទាល់លើរថយន្តបាញ់ (Launching vehicles × 6) និងយានយន្តបញ្ជា (C&C vehicle × 1) ក្នុងការទទួលបទបញ្ជា និងបើកការវាយប្រហារ។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ៦០ នាក់ (ប្រចាំការលើរថយន្តបាញ់ និងមជ្ឈមណ្ឌលបញ្ជាការ)។
၇. ផ្នែកជួសជុលចល័ត (Mobile Maintenance)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ ជួសជុលបន្ទាន់នៅនឹងកន្លែងចំពោះយានយន្តដឹកជញ្ជូន យានយន្តបាញ់ និងប្រព័ន្ធរ៉ាដា/បច្ចេកទេស ដោយប្រើប្រាស់យានយន្តថែទាំ (Maintenance vehicle × 1)。
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ២៥ នាក់ (ជាងម៉ាស៊ីន ជាងអគ្គិសនី និងជាងអេឡិចត្រូនិក)។
៨. ផ្នែកអភិវឌ្ឍន៍ (Development & Modernization)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ ស្រាវជ្រាវ កែលម្អយុទ្ធសាស្ត្រ និងធ្វើបច្ចុប្បន្នភាព software/hardware របស់ប្រព័ន្ធកាំជ្រួច និងប្រព័ន្ធទំនាក់ទំនង។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ៨ នាក់។
៩. ផ្នែកដឹកជញ្ជូន (Transport & Logistics / S4)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ គ្រប់គ្រងយានយន្តដឹកជញ្ជូនគ្រាប់ និងផ្ទុកឡើង (Transloading vehicles × 6) ព្រមទាំងធុងស្តុកកាំជ្រួច (Storage-transport-launch canisters × 25)។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ៥០ នាក់ (អ្នកបើកបរធុនធ្ងន់ និងកម្លាំងលើកដាក់គ្រាប់)។
១០. ផ្នែកភស្តុភារ-ហិរញ្ញវត្ថុ (Logistics & Finance)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ គ្រប់គ្រងស្បៀងអាហារ ប្រេងឥន្ធនៈ (Fuel & Lubricants) សម្ភារបរិក្ខារ និងថវិកាប្រចាំអង្គភាព។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ២០ នាក់។
១១. ផ្នែកអប់រំចិត្តសាស្ត្រ (Political & Psychological Education)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ ສ្តារ និងកសាងស្មារតីប្រយុទ្ធ វិន័យ សីលធម៌ និងការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មាន nội bộ ដល់យោធិន។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ១០ នាក់។
១២. ផ្នែកលេខា និងរដ្ឋបាល (Secretariat & Administration)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖ ទទួលខុសត្រូវលើការងារអធិការកិច្ច លិខិតស្នាម ការចេញចូលឯកសារ និងការិយាល័យប្រចាំការរបស់មេបញ្ជាការ។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ១៥ នាក់។
១៣. ផ្នែកបន្ថែមពិសេស៖ ចារកម្ម និងការកែក្បាលគ្រាប់ (Intelligence & Warhead Calibration)
តួនាទី និងភារកិច្ច៖
ផ្នែកចារកម្ម (Intelligence / S2): ប្រមូល និងវិភាគទិន្នន័យគោលដៅ ទីតាំងសត្រូវ និងការវាយតម្លៃការខូចខាតក្រោយការបាញ់ (BDA)។
ផ្នែកកែក្បាលគ្រាប់ និងគាំទ្របច្ចេកទេសគ្រាប់ (Warhead Calibration & Guidance): ពិនិត្យប្រព័ន្ធ GPS កូនលោត (Guidance system) និងការតម្រែតម្រង់ក្បាលគ្រាប់កាំជ្រួចមុនពេលបញ្ចូលក្នុងធុងបាញ់។
តម្រូវការកម្លាំង៖ ប្រមាណ ២០ នាក់ (អ្នកជំនាញការចារកម្មសមរភូមិ និងអ្នកបច្ចេកទេសក្បាលគ្រាប់កាំជ្រួច)។
សន្និដ្ឋានសរុប
ទំហំកម្លាំងសរុបក្នុងក្របខណ្ឌកងវរសេនាធំកាំជ្រួចធុន WS-32 នេះ គឺមានចំនួនប្រហែល ៣៧០ ទៅ ៤២០ នាក់ ដែលស្របគ្នាយ่างត្រឹមត្រូវទៅនឹងស្តង់ដារកងកាំភ្លើងធំអន្តរជាតិ (ប្រហែល ៤០០ នាក់) និងឆ្លើយតបគ្រប់ជ្រុងជ្រោយទៅនឹងតម្រូវការបច្ចេកទេសកាំជ្រួចរយៈចម្ងាយឆ្ងាយ។

Saturday, September 26, 2026

មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)

ប្រាក់ សុខុន - Prak Sokhonn

នៅល្ងាចថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ បានអញ្ជើញជួបពិភាក្សាទ្វេភាគីជាមួយ ឯកឧត្តម António Guterres អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ ក្នុងឱកាសនៃការអញ្ជើញចូលរួមកិច្ចពិភាក្សាទូទៅនៃមហាសន្និបាត អ.ស.ប. លើកទី៨១ នៅទីក្រុងញូវយ៉ក សហរដ្ឋអាម៉េរិក។

ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានថ្លែងអំណរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅចំពោះកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដ៏យូរអង្វែងរវាងកម្ពុជា និងអង្គការសហប្រជាជាតិ ចាប់តាំងពីបេសកកម្មអ៊ុនតាក់ (UNTAC) ដែលបានគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍជាតិ។

ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានសម្តែងនូវការស្ងើចសរសើរយ៉ាងខ្លាំងចំពោះសមិទ្ធផលដ៏លេចធ្លោរបស់ឯកឧត្តមអគ្គលេខាធិការ ក្នុងការដឹកនាំក៏ដូចជាធ្វើឱ្យអង្គការនេះកាន់តែរឹងមាំ និងដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ ជាពិសេសក្នុងអំឡុងពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍ ដែលពោរពេញដោយការវិវត្ត ភាពមិនប្រាកដប្រជា និងបញ្ហាប្រឈមធំៗជាច្រើន។

ភាគីទាំងពីរក៏បានផ្លាស់ប្តូរទស្សនៈគ្នាលើបច្ចុប្បន្នភាពនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ផងដែរ។

On the evening of 25 September 2026, His Excellency Deputy Prime Minister PRAK Sokhonn, Minister of Foreign Affairs and International Cooperation, paid a courtesy call on His Excellency António Guterres, Secretary-General of the United Nations, on the sidelines of the General Debate of the 81st Session of the United Nations General Assembly in New York, United States of America.

His Excellency Deputy Prime Minister expressed deep appreciation for the enduring Cambodia–UN partnership since the 1990s UNTAC mission and​ its support for national development.

He was very grateful for the Secretary-General’s outstanding achievements in leading the organization and for making it stronger and more relevant, especially during decades marked by profound transformation, turbulence, and tremendous challenges.

They also exchanged views on the current situation along the Cambodia–Thailand border

 Karpit រឿងពលរដ្ឋភៀសខ្លួន ២ម៉ឺននាក់! កម្ពុជាលើកឡើងនៅមហាសន្និបាត UN ទាមទារដំណោះស្រាយពីភាគីថៃ
ញូវយ៉ក៖ ឈរលើវេទិកាមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ កម្ពុជាបានទាមទារឱ្យថៃបញ្ចប់ការរារាំង និងបើកផ្លូវឱ្យប្រជាពលរដ្ឋជាង ២០,០០០នាក់ បានវិលត្រឡប់ទៅកាន់លំនៅដ្ឋានវិញ ព្រមទាំងជំរុញឱ្យគោរពកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពដើម្បីស្តារទំនុកចិត្តឡើងវិញ។
ការអះអាងនេះ ត្រូវបានធ្វើឡើងដោយ ឯកឧត្តម ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ ក្នុងសម័យប្រជុំលើកទី៨១ នៃមហាសន្និបាត អ.ស.ប. នាថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦។

ថ្លែងក្នុងវេទិកានេះ ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានគូសបញ្ជាក់ថា ការស្តារទំនុកចិត្តត្រូវផ្អែកលើការអនុវត្តសេចក្តីប្រកាសរួម ចុះថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ និងកិច្ចព្រមព្រៀងនានា ដោយបដិសេធការប្រើកម្លាំង និងគោរពខណ្ឌសីមាព្រំដែនអន្តរជាតិ។ទន្ទឹមនឹងនេះ ឯកឧត្តមបានជំរុញឱ្យចាប់ផ្តើមការងារវាស់វែងព្រំដែនឡើងវិញ និងបានសង្កត់ធ្ងន់លើបញ្ហាមនុស្សធម៌ ដែលប្រជាពលរដ្ឋជាង ២០,០០០នាក់ កំពុងរងការរារាំងពីយោធាថៃមិនអាចវិលត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញបាន ដែលការណ៍នេះត្រូវតែអនុញ្ញាតឱ្យពួកគេទទួលបានសិទ្ធិវិលត្រឡប់ជាបន្ទាន់ ស្របតាមការលើកឡើងរបស់អ្នករាយការណ៍ពិសេស អ.ស.ប.។

Neth Pheaktra
ភាពតានតឹង និងជម្លោះនាពេលថ្មីៗនេះ បានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់​ជំនឿទុកចិត្តរវាងកម្ពុជា និង​ថៃ។ ក្រៅពីការធ្វើឱ្យទំនាក់ទំនងមានភាពតានតឹង ជម្លោះនេះបានបន្សល់ទុកនូវស្លាកស្នាមដ៏ជ្រាលជ្រៅ និងយូរអង្វែង រួមទាំងការខូចខាតដល់បេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ និងការបន្តគំរាមកំហែងពីសំណាក់គ្រាប់មិនទាន់ផ្ទុះ ជាដើម។ សម្រាប់កម្ពុជា ការស្តារទំនុកចិត្តឡើងវិញត្រូវតែផ្អែកលើការប្តេជ្ញាចិត្តជាក់ស្តែង។ នេះជាការចាំបាច់ដែលត្រូវមានការអនុវត្តប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពពេញលេញ និងសុឆន្ទៈ ចំពោះរាល់ការព្រមព្រៀងគ្នា ក្នុងនោះរួមមានសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមទីក្រុងគូឡាឡាំពួរ កុងសង់ស៊ីសហ្វ៊ូសៀន (Fuxian Consensus) និងជាពិសេសសេចក្តីប្រកាសរួម ចុះថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ដែលភាគីទាំងពីរបានប្តេជ្ញាចិត្តបដិសេធការគំរាមកំហែង ឬការប្រើកម្លាំង និងការគោរពខណ្ឌសីមាព្រំដែនអន្តរជាតិ ក៏ដូចជាការអនុវត្តវិធានការជាក់ស្តែងដើម្បីកាត់បន្ថយភាពតានតឹង កសាងទំនុកចិត្តឡើងវិញ និងជំរុញប្រក្រតីភាពទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី។

ក្នុងចំណោមវិធានការទាំងនេះ  ការចាប់ផ្តើមឡើងវិញជាបន្ទាន់នូវការងារវាស់វែង និងខណ្ឌសីមាព្រំដែនរបស់គណៈកម្មការចម្រុះខណ្ឌសីមាព្រំដែន នឹងរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ដល់ការដោះស្រាយបញ្ហាទាមទារនានាដែលនៅសេសសល់ពាក់ព័ន្ធនឹងព្រំដែន និងការបង្កើតខ្សែព្រំដែនមួយដ៏ច្បាស់លាស់​ដែលភាគី​ទាំងពីរទទួលស្គាល់ទៅវិញទៅមក ដោយអនុលោមតាមច្បាប់អន្តរជាតិ សន្ធិសញ្ញា និងកិច្ចព្រមព្រៀង​ដែលមានស្រាប់រវាងប្រទេសទាំងពីរ។ អ្វីដែលមានសារៈសំខាន់ដូចគ្នាដែរ ហើយមានផលប៉ះពាល់ដោយផ្ទាល់លើផ្នែកមនុស្សធម៌ នោះគឺការមិនអាចវិលត្រឡប់ទៅកាន់លំនៅដ្ឋានខ្លួនវិញបានរបស់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាជាង ២០,០០០នាក់ ដោយសារការបន្តកាន់កាប់ ការរារាំងរបស់កម្លាំងយោធាថៃ​។ ដូចដែលអ្នករាយការណ៍ពិសេសរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិបានលើកឡើងនៅពេលចុះទៅពិនិត្យតំបន់ព្រំដែនកាលពីខែកក្កដាកន្លងទៅថា «ពួកគេត្រូវការ និងសមទទួលបាននូវការអនុញ្ញាតឱ្យវិលត្រឡប់ទៅលំនៅដ្ឋានរបស់ខ្លួនវិញ»។


នេះជាសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ឯកឧត្តម ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាក្នុងសម័យប្រជុំលើកទី៨១ នៃមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ ក្រោមមូលបទ «ស្តារទំនុកចិត្តឡើងវិញ គ្រប់គ្រងបរិវត្តកម្ម៖ អង្គការសហប្រជាជាតិដែលសម្រេចលទ្ធផលសម្រាប់ទាំងអស់គ្នា» នៅមហាសន្និបាទ​អ.ស.ប. នាថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦។ 
ទូរទស្សន៍ជាតិកម្ពុជានឹងចាក់ផ្សាយសុន្ទរកថាទាំងស្រុងរបស់ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីជាមួយ subtitle ជាភាសាខ្មែរ នាពេលឆាប់ៗនេះ។

សម្រង់សុន្ទរកថារបស់លោកប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសកម្ពុជានៅឯមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិកាលពីថ្ងៃទី២៦ កញ្ញា ២០២៦ ដោយផ្តោតលើការដោះស្រាយទំនាស់នឹងថៃតាមរយៈយន្តការUNCLOS៖

«កាលពីខែឧសភាកន្លងទៅ ប្រទេសថៃបានសម្រេចចិត្តបញ្ចប់ជាឯកតោភាគីនូវអនុស្សរណៈស្តីពីការយោគយល់គ្នា (MOU) ឆ្នាំ ២០០១ ដែលជាក្របខ័ណ្ឌច្បាប់តែមួយគត់ដែលមានស្រាប់រវាងប្រទេសទាំងពីររបស់យើង ដែលបានបង្កើតឡើងជាពិសេសដើម្បីដោះស្រាយវិវាទដែនសមុទ្ររបស់យើង ទោះបីជាមានការអំពាវនាវម្តងហើយម្តងទៀតរបស់យើងកុំឱ្យធ្វើដូច្នេះក៏ដោយ។

ដូច្នេះ កម្ពុជាត្រូវបានបង្ខំឱ្យដាក់ទំនុកចិត្តរបស់ខ្លួនទៅលើស្ថាប័នដែលគោរពគោលការណ៍នៃច្បាប់អន្តរជាតិ ដោយការផ្តួចផ្តើមនីតិវិធីនៃការផ្សះផ្សារដោយបង្ខំក្រោមអនុសញ្ញា UNCLOS។

ដូចដែលសម្តេចមហាបវរធិបតី នាយករដ្ឋមន្ត្រីរបស់យើងបានមានប្រសាសន៍នៅក្នុងសុន្ទរកថាពិសេសរបស់សម្តេចកាលពីខែមិថុនាកន្លងទៅ យើងបានសម្រេចប្រើយន្តការនេះដើម្បីការពារអធិបតេយ្យភាព និងសិទ្ធិសមុទ្ររបស់កម្ពុជាស្របតាមច្បាប់អន្តរជាតិ។ កម្ពុជាតែងតែស្វែងរកការដោះស្រាយវិវាទជាមួយប្រទេសជិតខាងរបស់ខ្លួនដោយសន្តិវិធី។»

ចំពេលដែលនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក អនុទីន ទៅសម្តែងនៅអង្គការសហប្រជាជាតិ ជាអ្នកស្រឡាញ់សន្តិភាពនោះ សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា បានចែករំលែកវីដេអូខ្លីរបស់អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ ថ្លែងនៅអង្គការសហប្រជាជាតិ ដោយបានរំលេចបន្ថែមនូវប្រយោគខ្លីថា៖
Countries must not just talk about respecting international laws, but must act on it with sincerity for any sustainable peace to exist.
ប្រែជាខេមរភាសាថា «បណ្ដាប្រទេសនានា មិនត្រឹមតែនិយាយអំពីការគោរព​ច្បាប់​អន្តរជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែត្រូវតែអនុវត្តវាដោយស្មោះត្រង់ ទើបសន្តិភាព​ប្រកប​ដោយចីរភាពអាចកើតមានបាន»។

ដោយឡែកសម្រង់សម្តីរបស់លោកអគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ ដែលបានថ្លែងក្នុងវីដេអូ មានខ្លឹមសារថា «សន្តិភាព មិនមែនគ្រាន់តែជាការ​គ្មាន​ជម្លោះប៉ុណ្ណោះទេ។ សន្តិភាព គឺជាការដែលអំណាចស្ថិតក្រោមការ​គ្រប់គ្រងដោយច្បាប់។ សន្តិភាព គឺជាការទទួលស្គាល់ដូចដែលបានចែងក្នុងធម្មនុញ្ញអង្គការសហប្រជាជាតិ [ការប្រើប្រាស់កម្លាំង (force) មិនអាចជាអ្វីដែលកំណត់ចុងក្រោយចំពោះជីវិត សិទ្ធិ និងអនាគតរបស់នរណាម្នាក់ឡើយ]»។

សួមឲ្យនិយមន័យសន្តិភាព បែបណាដែល ថៃយល់ឃើញ បែបណាដែល អង្គការសហប្រជាជាតិយល់ឃើញ? ដោយឡែកសម្រង់សម្តីរបស់លោកអគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ ដែលបានថ្លែងក្នុងវីដេអូ មានខ្លឹមសារថា «សន្តិភាព មិនមែនគ្រាន់តែជាការ​គ្មាន​ជម្លោះប៉ុណ្ណោះទេ។ សន្តិភាព គឺជាការដែលអំណាចស្ថិតក្រោមការ​គ្រប់គ្រងដោយច្បាប់។ សន្តិភាព គឺជាការទទួលស្គាល់ដូចដែលបានចែងក្នុងធម្មនុញ្ញអង្គការសហប្រជាជាតិ [ការប្រើប្រាស់កម្លាំង (force) មិនអាចជាអ្វីដែលកំណត់ចុងក្រោយចំពោះជីវិត សិទ្ធិ និងអនាគតរបស់នរណាម្នាក់ឡើយ]»។ 

សួស្តី! ខាងក្រោមនេះជាការពន្យល់អំពីនិយមន័យនៃសន្តិភាព យោងតាមទស្សនៈរបស់ប្រទេសថៃ អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) និងការបកស្រាយបន្ថែមលើសម្រង់សម្តីរបស់អគ្គលេខាធិការ UN៖

១. ទស្សនៈរបស់ប្រទេសថៃលើ «សន្តិភាព»

នៅក្នុងទស្សនៈ និងគោលនយោបាយការបរទេសរបស់ប្រទេសថៃ សន្តិភាពជារឿយៗត្រូវបានផ្សារភ្ជាប់ទៅនឹង ៖

  • ការគោរពអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដី៖ ថៃតែងតែប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគោលការណ៍មិនជ្រៀតជ្រែកកិច្ចការផ្ទៃក្នុង និងការការពារបូរណភាពទឹកដីរបស់ខ្លួន។

  • ស្ថិរភាពនយោបាយ និងស្ថាប័នព្រះមហាក្សត្រ៖ សម្រាប់សង្គមថៃ សន្តិភាពក្នុងស្រុកត្រូវបានគាំទ្រដោយស្ថាប័នជាតិសំខាន់ៗចំនួនបីគឺ ជាតិ សាសនា និងព្រះមហាក្សត្រ ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃភាពសុខដុមរមនា។

  • ស្ថិរភាពសេដ្ឋកិច្ច និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់៖ ថៃមើលឃើញសន្តិភាពតាមរយៈការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច ការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និងការរក្សាទំនាក់ទំនងល្អនៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌអាស៊ាន (ASEAN) ក្រោមពាក្យស្លោក «សន្តិភាព ស្ថិរភាព និងភាពរីកចម្រើន»។

២. ទស្សនៈរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) លើ «សន្តិភាព»

អង្គការសហប្រជាជាតិមើលឃើញសន្តិភាពក្នុងន័យទូលំទូលាយ ដែលមិនមែនត្រឹមតែការអត់ឃ្លានសង្គ្រាមនោះទេ ប៉ុន្តែជាដំណើរការបន្តបន្ទាប់ ៖

  • សន្តិភាពអវិជ្ជមាន (Negative Peace)៖ គឺការគ្មានសង្គ្រាម ឬការប៉ះទង្គិចប្រដាប់អាវុធផ្ទាល់។

  • សន្តិភាពវិជ្ជមាន (Positive Peace)៖ គឺជាការបង្កើតឱ្យមានយុត្តិធម៌សង្គម ការគោរពសិទ្ធិមនុស្ស ការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាព និងការរស់នៅដោយមានសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ។ UN ជឿជាក់ថា គ្មានសន្តិភាពពិតប្រាកដទេ ប្រសិនបើគ្មានការអភិវឌ្ឍ និងសិទ្ធិមនុស្ស។

៣. ការបកស្រាយលើសម្រង់សម្តីរបស់អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ

សម្រង់សម្តីដែលបានលើកឡើងខាងលើ បញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់អំពីទស្សនវិជ្ជាស្នូលរបស់ UN ទៅលើអភិបាលកិច្ចសកល ៖

  • សន្តិភាពមិនមែនគ្រាន់តែគ្មានជម្លោះ៖ ការគ្មានសំឡេងកាំភ្លើងមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់ទេ។ ប្រសិនបើប្រជាពលរដ្ឋនៅតែរស់ក្រោមការគាបសង្កត់ ឬអំពើអយុត្តិធម៌ ស្ថានភាពនោះមិនហៅថាសន្តិភាពពេញលេញទេ។

  • អំណាចស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងដោយច្បាប់ (Rule of Law)៖ មានន័យថា អ្នកមានអំណាច ឬរដ្ឋាភិបាលនីមួយៗ ត្រូវតែស្ថិតក្រោមនីតិរដ្ឋ មិនមែនប្រើអំណាចតាមអំពើចិត្ត ឬប្រើច្បាប់ព្រៃ (អ្នកខ្លាំងឈ្នះអ្នកខ្សោយ) នោះឡើយ។

  • ការបដិសេធការប្រើប្រាស់កម្លាំងបាយ៖ ធម្មនុញ្ញ UN ប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការដោះស្រាយវិវាទដោយសន្តិវិធី ដោយមិនត្រូវអនុញ្ញាតឱ្យការប្រើប្រាស់កម្លាំងយោធា ឬអំពើហិង្សា ក្លាយជាកត្តាកំណត់ជោគវាសនា សិទ្ធិ និងអនាគតរបស់มนុស្សជាតិឡើយ។

មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)
មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)
មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)
មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)
មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)
មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)

Generating​ photorealistic ទំហំ scale 900px X 1100px ចំណងជើងអក្សរផុស "ទស្សនៈរបស់ប្រទេសថៃ vs ទស្សនៈរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) លើ«សន្តិភាព» ក្នុងមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)"។  ចូរ Add បញ្ចូលរូបភាព ដូចខាងក្រោម៖

នៅក្នុងទស្សនៈ និងគោលនយោបាយការបរទេសរបស់ប្រទេសថៃ សន្តិភាពជារឿយៗត្រូវបានផ្សារភ្ជាប់ទៅនឹង ៖

ការគោរពអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដី៖ ថៃតែងតែប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគោលការណ៍មិនជ្រៀតជ្រែកកិច្ចការផ្ទៃក្នុង និងការការពារបូរណភាពទឹកដីរបស់ខ្លួន។

ស្ថិរភាពនយោបាយ និងស្ថាប័នព្រះមហាក្សត្រ៖ សម្រាប់សង្គមថៃ សន្តិភាពក្នុងស្រុកត្រូវបានគាំទ្រដោយស្ថាប័នជាតិសំខាន់ៗចំនួនបីគឺ ជាតិ សាសនា និងព្រះមហាក្សត្រ ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃភាពសុខដុមរមនា។

ស្ថិរភាពសេដ្ឋកិច្ច និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការតំបន់៖ ថៃមើលឃើញសន្តិភាពតាមរយៈការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច ការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និងការរក្សាទំនាក់ទំនងល្អនៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌអាស៊ាន (ASEAN) ក្រោមពាក្យស្លោក «សន្តិភាព ស្ថិរភាព និងភាពរីកចម្រើន»។

២. ទស្សនៈរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) លើ «សន្តិភាព»

អង្គការសហប្រជាជាតិមើលឃើញសន្តិភាពក្នុងន័យទូលំទូលាយ ដែលមិនមែនត្រឹមតែការអត់ឃ្លានសង្គ្រាមនោះទេ ប៉ុន្តែជាដំណើរការបន្តបន្ទាប់ ៖

សន្តិភាពអវិជ្ជមាន (Negative Peace)៖ គឺការគ្មានសង្គ្រាម ឬការប៉ះទង្គិចប្រដាប់អាវុធផ្ទាល់។

សន្តិភាពវិជ្ជមាន (Positive Peace)៖ គឺជាការបង្កើតឱ្យមានយុត្តិធម៌សង្គម ការគោរពសិទ្ធិមនុស្ស ការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាព និងការរស់នៅដោយមានសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ។ UN ជឿជាក់ថា គ្មានសន្តិភាពពិតប្រាកដទេ ប្រសិនបើគ្មានការអភិវឌ្ឍ និងសិទ្ធិមនុស្ស។


Generating​ photorealistic ទំហំ scale 900px X 1100px ចំណងជើងអក្សរផុស "ទស្សនៈរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) លើ«សន្តិភាព»

ក្នុងមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)"។  ចូរ Add បញ្ចូលរូបភាព ដូចខាងក្រោម៖ ការបកស្រាយលើសម្រង់សម្តីរបស់អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ

សម្រង់សម្តីដែលបានលើកឡើងខាងលើ បញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់អំពីទស្សនវិជ្ជាស្នូលរបស់ UN ទៅលើអភិបាលកិច្ចសកល ៖

១. សន្តិភាពមិនមែនគ្រាន់តែគ្មានជម្លោះ៖ ការគ្មានសំឡេងកាំភ្លើងមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់ទេ។ ប្រសិនបើប្រជាពលរដ្ឋនៅតែរស់ក្រោមការគាបសង្កត់ ឬអំពើអយុត្តិធម៌ ស្ថានភាពនោះមិនហៅថាសន្តិភាពពេញលេញទេ។

២. អំណាចស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងដោយច្បាប់ (Rule of Law)៖ មានន័យថា អ្នកមានអំណាច ឬរដ្ឋាភិបាលនីមួយៗ ត្រូវតែស្ថិតក្រោមនីតិរដ្ឋ មិនមែនប្រើអំណាចតាមអំពើចិត្ត ឬប្រើច្បាប់ព្រៃ (អ្នកខ្លាំងឈ្នះអ្នកខ្សោយ) នោះឡើយ។

៣. ការបដិសេធការប្រើប្រាស់កម្លាំងបាយ៖ ធម្មនុញ្ញ UN ប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការដោះស្រាយវិវាទដោយសន្តិវិធី ដោយមិនត្រូវអនុញ្ញាតឱ្យការប្រើប្រាស់កម្លាំងយោធា ឬអំពើហិង្សា ក្លាយជាកត្តាកំណត់ជោគវាសនា សិទ្ធិ និងអនាគតរបស់មនុស្សជាតិឡើយ។

ហ៊ុល ម៉ារ៉ា ថៃត្រៀមឆ្លើយតប ប្រសិនបើកម្ពុជា លើកបញ្ហាវិវាទព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ទៅកាន់វេទិកា UNGA81
លោក អនុទិន ឆាន់វីរៈគូល បានបញ្ជាក់ថា ភាគីថៃបានត្រៀមខ្លួនពេញទំហឹង ដើម្បីឆ្លើយតប ប្រសិនបើភាគីកម្ពុជា ដឹកនាំដោយសម្ដេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែតឬតំណាងកម្ពុជា លើកយកបញ្ហាវិវាទព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ទៅពិភាក្សានៅក្នុង មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ សម័យប្រជុំលើកទី៨១ (UNGA81)។
លោក អនុទិន បានអះអាងថា ក្រសួងការបរទេសថៃមានទំនុកចិត្តលើជំហរ និងសកម្មភាពរបស់ថៃ ដោយចាត់ទុកថា អ្វីដែលថៃបានអនុវត្តកន្លងមក គឺធ្វើឡើងតាមនីតិវិធី និងស្របទៅនឹងស្ថានការណ៍ដែលបានកើតឡើង។
សម្រាប់បញ្ហាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងដែនសមុទ្រ ភាគីថៃក៏បានបញ្ជាក់ថា កំពុងបន្ត ការចរចា និងសម្របសម្រួលតាមក្របខណ្ឌអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីច្បាប់សមុទ្រ (UNCLOS)។
កាលពីសប្តាហ៍មុន លោក ស៊ីហៈសាក់ ភួងកេតកែវ បានជួបពិភាក្សាជាមួយភាគីកម្ពុជា ក្នុងជុំចរចាដំបូងរួចហើយ ។​ នៅក្នុងកិច្ចពិភាក្សានោះភាគីថៃបានបង្ហាញជំហររបស់ខ្លួនយ៉ាងច្បាស់ ចំពោះបញ្ហាដែលកំពុងមានការខ្វែងគំនិតគ្នា។
ដូច្នេះ អនុទីនក៏ត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេចដើម្បីបន្តរក្សាជំហរ  និងទប់ទល់ជាមួយសម្ដេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ប្រសិនបើហ៊ានលើកបញ្ហាវិវាទព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ទៅកាន់វេទិកា UNGA81 ។

មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ សម័យប្រជុំលើកទី៨១ (UNGA 81) គឺជាព្រឹត្តិការណ៍ការទូតអន្តរជាតិដ៏សំខាន់ប្រចាំឆ្នាំ ដែលប្រារព្ធធ្វើឡើងនៅឯទីស្នាក់ការកណ្តាលអង្គការសហប្រជាជាតិ ក្នុងទីក្រុងញូវយ៉ក សហរដ្ឋអាមេរិក។
ស្ដីពីកាលបរិច្ឆេទ និងកិច្ចពិភាក្សាផ្លូវការ សម័យប្រជុំនេះមានសេចក្តីលម្អិតសំខាន់ៗដូចខាងក្រោម៖
១. កាលបរិច្ឆេទសំខាន់ៗ
ការបើកសម័យប្រជុំ៖ បានចាប់ផ្តើមជាផ្លូវការនៅថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦។
កិច្ចពិភាក្សាម្របមុខកម្រិតខ្ពស់ (High-Level General Debate)៖ ប្រារព្ធឡើងចាប់ពីថ្ងៃទី២២ ដល់ថ្ងៃទី២៦ និងបន្តដល់ថ្ងៃទី២៨ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ ដែលជាពេលមេដឹកនាំពិភពលោក ព្រះមហាក្សត្រ ប្រធានាធិបតី នាយករដ្ឋមន្ត្រី និងរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសនៃប្រទេសសមាជិកទាំង ១៩៣ ឡើងថ្លែងសុន្ទរកថារៀងៗខ្លួន។

២. របៀបវារៈ និងកិច្ចប្រជុំកម្រិតខ្ពស់សំខាន់ៗ
ក្រៅពីកិច្ចពិភាក្សាទូទៅ UNGA 81 ក៏មានរៀបចំកិច្ចប្រជុំបនតបន្ទាប់លើប្រធានបទអន្តរជាតិបន្ទាន់ជាច្រើនដូចជា៖
សន្ទុះគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍ប្រកបដោយចីរភាព (SDG Moment)៖ ពិនិត្យមើលវឌ្ឍនភាពនៃការជំរុញរបៀបវារៈឆ្នាំ ២០៣០។
សកម្មភាពអាកាសធាតុ និងការផ្លាស់ប្តូរថាមពល (Climate Action and Just Transition)៖ ពិភាក្សាអំពីវិបត្តិអាកាសធាតុ ការកាត់បន្ថយការបំភាយឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ និងហិរញ្ញវត្ថុអាកាសធាតុ។
ការគំរាមកំហែងពីការឡើងកម្ពស់ទឹកសមុទ្រ (Sea Level Rise)៖ កិច្ចប្រជុំកម្រិតខ្ពស់ដើម្បីដោះស្រាយផលប៉ះពាល់អងគភាពអಸ್ិរភាពនៃកម្ពស់ទឹកសមុទ្រលើប្រទេសកោះ និងតំបន់ឆ្នេរ។
សុខភាពពិភពលោក៖ កិច្ចប្រជុំស្ដីពីការបង្ការ ការត្រៀមរៀបចំ និងការឆ្លើយតបចំពោះជំងឺរាតត្បាត (Pandemic Prevention, Preparedness and Response)។
ការរំឭកខួបផ្សេងៗ ដូចជាខួបនៃការប្រកាសស្តីពីសិទ្ធិអភិវឌ្ឍន៍ និងសប្តាហ៍នៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការសេដ្ឋកិច្ច-សង្គមអន្តរជាតិ។

៣. គោលដៅចម្បង
មហាសន្និបាតឆ្នាំនេះបន្តផ្តោតសំខាន់លើការស្ដារឡើងវិញនូវពហុភាគីនិយម (Multilateralism) ការស្វែងរកដំណោះស្រាយដោយសន្តិវិធីចំពោះជម្លោះភូមិសាស្ត្រនយោបាយពិភពលោក ការកសាងសន្តិភាព សមភាពយេនឌ័រ និងការធានាថាគ្មានប្រទេសណាម្នាក់ត្រូវគេទុកចោលឡើយ ចំពោះមុខបញ្ហាប្រឈមជាសាកលបច្ចុប្បន្ន។

តើតំណាងប្រទេសថៃ និង ត្រៀមរៀបចំឯកសារអ្វីខ្លះ ដើម្បីតប ត ជាមួយ កម្ពូជា ដែលចោទថា ថៃ ឈ្លានពានកម្ពុជា​នៅក្នុង មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ សម័យប្រជុំលើកទី៨១ (UNGA 81) ?
ជាទូទៅ នៅក្នុងវេទិកាអន្តរជាតិធំៗដូចជាមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ (UNGA) ប្រសិនបើមានការចោទប្រកាន់គ្នាទៅវិញទៅមកជុំវិញបញ្ហាអធិបតេយ្យភាព ឬការប៉ះទង្គិចតាមព្រំដែន ភាគីថៃ (ក៏ដូចជាបណ្តាប្រទេសដទៃទៀតដែរ) តែងតែរៀបចំ និងចងក្រងនូវ ឯកសារផ្លូវការ និងគតិយុត្តិអន្តរជាតិ យ៉ាងហ្មត់ចត់ ដើម្បីឆ្លើយតប និងការពារជំហររបស់ខ្លួន។
ផ្អែកលើការអនុវត្តការទូតអន្តរជាតិ និងកិច្ចការព្រំដែនកន្លងមក ភាគីថៃតែងតែត្រៀមរៀបចំឯកសារសំខាន់ៗដូចខាងក្រោម៖

១. ឯកសារគតិយុត្តិ និងផែនទីអន្តរជាតិ (Legal & Cartographic Documents)
ផែនទីខ្នាតផ្សេងៗ និងសន្ធិសញ្ញាប្រវត្តិសាស្ត្រ៖ ថៃតែងតែយកសន្ធិសញ្ញា និងពិស្តារសន្និសីទ ឬខុទ្ទកាល័យរវាងរដ្ឋាភិបាលសៀម និងអាណានិគមបារាំង (ក្នុងសម័យកាលប្រវត្តិសាស្ត្រ) ព្រមទាំងផែនទីខ្នាតផ្សេងៗ (ជាពិសេសផែនទីដែលថៃយល់ថា ស្របតាមច្បាប់អន្តរជាតិនិងមិនលំអៀង) ដើម្បីមកបកស្រាយតបចំពោះការចោទប្រកាន់រឿងការឈ្លានពានទឹកដី។
ឯកសារយោងលើច្បាប់សមុទ្រអន្តរជាតិ (UNCLOS) និងកិច្ចព្រមព្រៀងទ្វេភាគី៖ ក្នុងករណីមានបញ្ហាពាក់ព័ន្ធនឹងដែនទឹក ឬតំបន់ត្រួតស៊ីគ្នា (OCA) ថៃតែងតែយកទឡ្ហីករណ៍ផ្អែកលើអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីច្បាប់សមុទ្រឆ្នាំ ១៩៨២ (UNCLOS) និងកិច្ចព្រមព្រៀង ឬកំណត់ហេតុនៃការចរចាអតីតកាលមកបង្ហាញ។

២. ឯកសារស្ដីពីយន្តការទ្វេភាគី និងកិច្ចព្រមព្រៀងដែលមានស្រាប់ (Bilateral Mechanisms)
កំណត់ហេតុការណ៍ និងអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នា (MoU): ថៃมักបង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់ខ្លួនចំពោះការដោះស្រាយបញ្ហាដោយសន្តិវិធី តាមរយៈយន្តការទ្វេភាគីដែលមានស្រាប់ ដូចជាគណៈកម្មាធិការព្រំដែន المشترك (JBC) ឬការចរចាដោយផ្ទាល់ ជាជាងការយកបញ្ហាតវ៉ាទៅជជែកគ្នាក្នុងវេទិកាពហុភាគីសុទ្ធសាធ។
កំណត់តវ៉ាផ្លូវការ (Diplomatic Notes): ឯកសារឆ្លើយឆ្លងការទូតផ្លូវការ (Diplomatic Notes) ដែលក្រសួងការបរទេសថៃបានផ្ញើទៅភាគីកម្ពស់ ឬដាក់ជូនអគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ ដើម្បីកត់ត្រាទុកនូវជំហរ ការបដិសេធ ឬការពន្យល់បំភ្លឺរបស់ថៃជុំវិញឧប្បត្តិហេតុណាមួយ។

៣. ឯកសារបដិសេធ និងកំណត់ត្រាបង្ហាញការពិត (Fact Sheets & Official Rebuttals)
សេចក្តីថ្លែងការណ៍ផ្លូវការរបស់ក្រសួងការបរទេសថៃ៖ ក្រុមការងារការទូតរបស់ថៃ (រួមទាំងគណៈប្រតិភូប្រចាំអង្គការសហប្រជាជាតិ) តែងរៀបចំឯកសារបំភ្លឺសង្ខេប (Fact Sheet) ដើម្បីแจกចាយដល់បណ្តាប្រទេសសមាជិក អុិនស៊ែរ ឬឆ្លើយតបភ្លាមៗ (Right of Reply) ទៅនឹងសុន្ទរកថារបស់កម្ពុជា នៅពេលដែលយន្តការសិទ្ធិឆ្លើយតបរបស់មហាសន្និបាតមកដល់។
របាយការណ៍បច្ចេកទេស និងស្ថានភាពមនុស្សធម៌ (បើមាន)៖ ក្នុងករណីមានបញ្ហាប៉ះទង្គិច ឬបញ្ហាជនភៀសសឹក ថៃតែងភ្ជាប់មកជាមួយនូវទិន្នន័យស្ថិតិ របាយការណ៍ពីកងទ័ព ឬស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីបង្ហាញថាភាគីខ្លួនក៏បានគោរពច្បាប់មនុស្សធម៌អន្តរជាតិ និងការពារអធិបតេយ្យភាពក្នុងដែនកំណត់របស់ខ្លួនផងដែរ។

មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)
មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)
មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)
មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)
មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)
មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ លើកទី៨១ (UNGA 81)


ព្រំដែន កម្ពុជា៖ ថៃ--ថ្ងៃទី ២៧ ខែ កញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦

ប្រាក់ សុខុន - Prak Sokhonn
នៅល្ងាចថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ បានអញ្ជើញជួបពិភាក្សាទ្វេភាគីជាមួយ ឯកឧត្តម António Guterres អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ ក្នុងឱកាសនៃការអញ្ជើញចូលរួមកិច្ចពិភាក្សាទូទៅនៃមហាសន្និបាតអ.ស.ប. លើកទី៨១ នៅទីក្រុងញូវយ៉ក សហរដ្ឋអាម៉េរិក។
ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានថ្លែងអំណរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅចំពោះកិច្ចសហប្រតិបត្តិការដ៏យូរអង្វែងរវាងកម្ពុជា និងអង្គការសហប្រជាជាតិ ចាប់តាំងពីបេសកកម្មអ៊ុនតាក់ (UNTAC) ដែលបានគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍជាតិ។
ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានសម្តែងនូវការស្ងើចសរសើរយ៉ាងខ្លាំងចំពោះសមិទ្ធផលដ៏លេចធ្លោរបស់ឯកឧត្តមអគ្គលេខាធិការ ក្នុងការដឹកនាំក៏ដូចជាធ្វើឱ្យអង្គការនេះកាន់តែរឹងមាំ និងដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ ជាពិសេសក្នុងអំឡុងពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍ ដែលពោរពេញដោយការវិវត្ត ភាពមិនប្រាកដប្រជា និងបញ្ហាប្រឈមធំៗជាច្រើន។
ភាគីទាំងពីរក៏បានផ្លាស់ប្តូរទស្សនៈគ្នាលើបច្ចុប្បន្នភាពនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ផងដែរ។
On the evening of 25 September 2026, His Excellency Deputy Prime Minister PRAK Sokhonn, Minister of Foreign Affairs and International Cooperation, paid a courtesy call on His Excellency António Guterres, Secretary-General of the United Nations, on the sidelines of the General Debate of the 81st Session of the United Nations General Assembly in New York, United States of America.
His Excellency Deputy Prime Minister expressed deep appreciation for the enduring Cambodia–UN partnership since the 1990s UNTAC mission and​ its support for national development.
He was very grateful for the Secretary-General’s outstanding achievements in leading the organization and for making it stronger and more relevant, especially during decades marked by profound transformation, turbulence, and tremendous challenges.
They also exchanged views on the current situation along the Cambodia–Thailand border
 Karpit រឿងពលរដ្ឋភៀសខ្លួន ២ម៉ឺននាក់! កម្ពុជាលើកឡើងនៅមហាសន្និបាត UN ទាមទារដំណោះស្រាយពីភាគីថៃ
ញូវយ៉ក៖ ឈរលើវេទិកាមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ កម្ពុជាបានទាមទារឱ្យថៃបញ្ចប់ការរារាំង និងបើកផ្លូវឱ្យប្រជាពលរដ្ឋជាង ២០,០០០នាក់ បានវិលត្រឡប់ទៅកាន់លំនៅដ្ឋានវិញ ព្រមទាំងជំរុញឱ្យគោរពកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពដើម្បីស្តារទំនុកចិត្តឡើងវិញ។
ការអះអាងនេះ ត្រូវបានធ្វើឡើងដោយ ឯកឧត្តម ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ ក្នុងសម័យប្រជុំលើកទី៨១ នៃមហាសន្និបាត អ.ស.ប. នាថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦។
ថ្លែងក្នុងវេទិកានេះ ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានគូសបញ្ជាក់ថា ការស្តារទំនុកចិត្តត្រូវផ្អែកលើការអនុវត្តសេចក្តីប្រកាសរួម ចុះថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ និងកិច្ចព្រមព្រៀងនានា ដោយបដិសេធការប្រើកម្លាំង និងគោរពខណ្ឌសីមាព្រំដែនអន្តរជាតិ។ទន្ទឹមនឹងនេះ ឯកឧត្តមបានជំរុញឱ្យចាប់ផ្តើមការងារវាស់វែងព្រំដែនឡើងវិញ និងបានសង្កត់ធ្ងន់លើបញ្ហាមនុស្សធម៌ ដែលប្រជាពលរដ្ឋជាង ២០,០០០នាក់ កំពុងរងការរារាំងពីយោធាថៃមិនអាចវិលត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញបាន ដែលការណ៍នេះត្រូវតែអនុញ្ញាតឱ្យពួកគេទទួលបានសិទ្ធិវិលត្រឡប់ជាបន្ទាន់ ស្របតាមការលើកឡើងរបស់អ្នករាយការណ៍ពិសេស អ.ស.ប.។

Neth Pheaktra
ភាពតានតឹង និងជម្លោះនាពេលថ្មីៗនេះ បានធ្វើឱ្យប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់​ជំនឿទុកចិត្តរវាងកម្ពុជា និង​ថៃ។ ក្រៅពីការធ្វើឱ្យទំនាក់ទំនងមានភាពតានតឹង ជម្លោះនេះបានបន្សល់ទុកនូវស្លាកស្នាមដ៏ជ្រាលជ្រៅ និងយូរអង្វែង រួមទាំងការខូចខាតដល់បេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ និងការបន្តគំរាមកំហែងពីសំណាក់គ្រាប់មិនទាន់ផ្ទុះ ជាដើម។ សម្រាប់កម្ពុជា ការស្តារទំនុកចិត្តឡើងវិញត្រូវតែផ្អែកលើការប្តេជ្ញាចិត្តជាក់ស្តែង។ នេះជាការចាំបាច់ដែលត្រូវមានការអនុវត្តប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពពេញលេញ និងសុឆន្ទៈ ចំពោះរាល់ការព្រមព្រៀងគ្នា ក្នុងនោះរួមមានសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមទីក្រុងគូឡាឡាំពួរ កុងសង់ស៊ីសហ្វ៊ូសៀន (Fuxian Consensus) និងជាពិសេសសេចក្តីប្រកាសរួម ចុះថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ដែលភាគីទាំងពីរបានប្តេជ្ញាចិត្តបដិសេធការគំរាមកំហែង ឬការប្រើកម្លាំង និងការគោរពខណ្ឌសីមាព្រំដែនអន្តរជាតិ ក៏ដូចជាការអនុវត្តវិធានការជាក់ស្តែងដើម្បីកាត់បន្ថយភាពតានតឹង កសាងទំនុកចិត្តឡើងវិញ និងជំរុញប្រក្រតីភាពទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី។
ក្នុងចំណោមវិធានការទាំងនេះ  ការចាប់ផ្តើមឡើងវិញជាបន្ទាន់នូវការងារវាស់វែង និងខណ្ឌសីមាព្រំដែនរបស់គណៈកម្មការចម្រុះខណ្ឌសីមាព្រំដែន នឹងរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ដល់ការដោះស្រាយបញ្ហាទាមទារនានាដែលនៅសេសសល់ពាក់ព័ន្ធនឹងព្រំដែន និងការបង្កើតខ្សែព្រំដែនមួយដ៏ច្បាស់លាស់​ដែលភាគី​ទាំងពីរទទួលស្គាល់ទៅវិញទៅមក ដោយអនុលោមតាមច្បាប់អន្តរជាតិ សន្ធិសញ្ញា និងកិច្ចព្រមព្រៀង​ដែលមានស្រាប់រវាងប្រទេសទាំងពីរ។ អ្វីដែលមានសារៈសំខាន់ដូចគ្នាដែរ ហើយមានផលប៉ះពាល់ដោយផ្ទាល់លើផ្នែកមនុស្សធម៌ នោះគឺការមិនអាចវិលត្រឡប់ទៅកាន់លំនៅដ្ឋានខ្លួនវិញបានរបស់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជាជាង ២០,០០០នាក់ ដោយសារការបន្តកាន់កាប់ ការរារាំងរបស់កម្លាំងយោធាថៃ​។ ដូចដែលអ្នករាយការណ៍ពិសេសរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិបានលើកឡើងនៅពេលចុះទៅពិនិត្យតំបន់ព្រំដែនកាលពីខែកក្កដាកន្លងទៅថា «ពួកគេត្រូវការ និងសមទទួលបាននូវការអនុញ្ញាតឱ្យវិលត្រឡប់ទៅលំនៅដ្ឋានរបស់ខ្លួនវិញ»។

នេះជាសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ឯកឧត្តម ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាក្នុងសម័យប្រជុំលើកទី៨១ នៃមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ ក្រោមមូលបទ «ស្តារទំនុកចិត្តឡើងវិញ គ្រប់គ្រងបរិវត្តកម្ម៖ អង្គការសហប្រជាជាតិដែលសម្រេចលទ្ធផលសម្រាប់ទាំងអស់គ្នា» នៅមហាសន្និបាទ​អ.ស.ប. នាថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦។ 
ទូរទស្សន៍ជាតិកម្ពុជានឹងចាក់ផ្សាយសុន្ទរកថាទាំងស្រុងរបស់ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីជាមួយ subtitle ជាភាសាខ្មែរ នាពេលឆាប់ៗនេះ។
សម្រង់សុន្ទរកថារបស់លោកប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសកម្ពុជានៅឯមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិកាលពីថ្ងៃទី២៦ កញ្ញា ២០២៦ ដោយផ្តោតលើការដោះស្រាយទំនាស់នឹងថៃតាមរយៈយន្តការUNCLOS៖
«កាលពីខែឧសភាកន្លងទៅ ប្រទេសថៃបានសម្រេចចិត្តបញ្ចប់ជាឯកតោភាគីនូវអនុស្សរណៈស្តីពីការយោគយល់គ្នា (MOU) ឆ្នាំ ២០០១ ដែលជាក្របខ័ណ្ឌច្បាប់តែមួយគត់ដែលមានស្រាប់រវាងប្រទេសទាំងពីររបស់យើង ដែលបានបង្កើតឡើងជាពិសេសដើម្បីដោះស្រាយវិវាទដែនសមុទ្ររបស់យើង ទោះបីជាមានការអំពាវនាវម្តងហើយម្តងទៀតរបស់យើងកុំឱ្យធ្វើដូច្នេះក៏ដោយ។
ដូច្នេះ កម្ពុជាត្រូវបានបង្ខំឱ្យដាក់ទំនុកចិត្តរបស់ខ្លួនទៅលើស្ថាប័នដែលគោរពគោលការណ៍នៃច្បាប់អន្តរជាតិ ដោយការផ្តួចផ្តើមនីតិវិធីនៃការផ្សះផ្សារដោយបង្ខំក្រោមអនុសញ្ញា UNCLOS។
ដូចដែលសម្តេចមហាបវរធិបតី នាយករដ្ឋមន្ត្រីរបស់យើងបានមានប្រសាសន៍នៅក្នុងសុន្ទរកថាពិសេសរបស់សម្តេចកាលពីខែមិថុនាកន្លងទៅ យើងបានសម្រេចប្រើយន្តការនេះដើម្បីការពារអធិបតេយ្យភាព និងសិទ្ធិសមុទ្ររបស់កម្ពុជាស្របតាមច្បាប់អន្តរជាតិ។ កម្ពុជាតែងតែស្វែងរកការដោះស្រាយវិវាទជាមួយប្រទេសជិតខាងរបស់ខ្លួនដោយសន្តិវិធី។» (បកប្រែក្រៅផ្លូវការ)
K Power
រថពាសដែក M113 ACAV ថៃដែលឃើញញឹកញាប់ ក្នុងការឈ្លានពានកម្ពុជាកន្លងមក
ប្រទេសថៃមានរថពាសដែកM113 ទាំងអស់សរុបចំនួន ៤៥០ គ្រឿង 
ប៉ុន្តែសម្រាប់ M113 ACAV ដែលបានធ្វើចេញពី M113 ធម្មតាមិនច្បាស់ពីចំនួននោះទេ វាបានបំពាក់ខែលការពារកាំភ្លើងយន្ត ជុំវិញនិងមាន កាំភ្លើងយន្ត៣កន្លែង
1.កាំភ្លើងយន្តធុនធ្ងន់ .50 Caliber (M2 Browning) ចំនួន ១ ដើមពីមុខ
2.កាំភ្លើងយន្ត M60 ឬ FN MAG ទំហំ 7.62mm ចំនួន ២ ដើមទៀតនៅសងខាង
គ្រោងឆ្អឹងធ្វើពីអាលុយមីញ៉ូមអាលយ (Aluminum Alloy) កម្រាស់ចន្លោះពី ១២ ទៅ ៣៨ មីលីម៉ែត្រ
វាមានសមត្ថភាពការពារត្រឹមតែគ្រាប់កាំភ្លើងធុនស្រាល (ទំហំ 7.62mm ឬ 50-cal ពីចម្ងាយ) និងបំណែកគ្រាប់បែកប៉ុណ្ណោះ  វាមិនអាចការពារគ្រាប់រ៉ុក្កែត RPG ឬមីនប្រឆាំងរថក្រោះបានឡើយ 
ចឹងហើយទើបថៃបានយកឈើ បំពាក់បន្ថែមដើម្បីការពារបានខ្លះពីគ្រប់ប្រឆាំងរថក្រោះ និង RPG

Neth Pheaktra
សេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់
ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស និង សហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ក្នុងសម័យប្រជុំលើកទី៨១ នៃមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ ក្រោមមូលបទ «ស្តារទំនុកចិត្តឡើងវិញ គ្រប់គ្រងបរិវត្តកម្ម៖ អង្គការសហប្រជាជាតិដែល សម្រេចលទ្ធផលសម្រាប់ទាំងអស់គ្នា»
ទីក្រុងញូវយ៉ក ថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦

BAYON Radio News
ជំនន់ស្ទឹងសង្កែបណ្ដាលឱ្យប៉ះពាល់ផ្ទះពលរដ្ឋនៅស្រុកឯកភ្នំជាង ៣ពាន់ខ្នង និងដំណាំជាង ៣ពាន់ហិកតា
បាត់ដំបង៖ នៅថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ លោក ប៊ី សុភាព អភិបាលនៃគណៈអភិបាលស្រុក និងជាប្រធានគណៈបញ្ជាការឯកភាពរដ្ឋបាលស្រុកឯកភ្នំ បានបន្តដឹកនាំកម្លាំងគណៈបញ្ជាការឯកភាពរដ្ឋបាលស្រុក ចុះពិនិត្យស្ថានភាពទឹកជំនន់ស្ទឹងសង្កែដែលធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ផ្ទះបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋ ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវថ្នល់ និងដំណាំជាច្រើន។
គិតត្រឹមល្ងាចថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ ជំនន់ទឹកស្ទឹងសង្កែក្នុងភូមិសាស្រ្តស្រុកឯកភ្នំបណ្ដាលឱ្យប៉ះពាល់លើឃុំចំនួន៥ ក្នុងនោះប៉ះពាល់ផ្ទះប្រជាពលរដ្ឋសរុបចំនួន ៣០៧០ខ្នងផ្ទះ ស្មើនឹង ៣ ៦៣១គ្រួសារ,វត្តអារាម៧វត្ត, សាលារៀនចំនួន ១៤សាលា, មណ្ឌលសុខភាព ១មណ្ឌល, ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធផ្លូវថ្នល់ចំនួន ៨៥ទីតាំងសរុបប្រវែងប្រមាណ ៣៥ ២៤០ម៉ែត្រ,ដំណាំសរុបចំនួន ៣ ៣០៤ ហិកតាក្នុងនោះដំណាំស្រូវប្រមាណ ៣ ២៣៨ហិកតា ខូចខាត ៣៥៨ហិកតា និងដំណាំរួមផ្សំប្រមាណ ៦៦ហិកតា ខូចខាតប្រមាណ ២ហិកតា។
លោកអភិបាលស្រុកបានបន្តដាក់បទបញ្ជាដល់អាជ្ញាធរ និងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធគ្រប់ប្រភេទត្រូវត្រៀមលក្ខណៈកម្លាំង និងមធ្យោបាយសង្គ្រោះ ដើម្បីចុះអន្តរាគមន៍ជួយសង្គ្រោះប្រជាពលរដ្ឋបានទាន់ពេលវេលា ក្នុងករណីមានគ្រោះអាសន្ន ឬស្ថានភាពទឹកជំនន់បន្តវិវត្តកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរឡើងជាយថាហេតុ។
សូមជម្រាបថា គិតត្រឹមល្ងាចថ្ងៃទី២៦ កញ្ញា ទឹកស្ទឹងសង្កែនៅចំណុចទំនប់សាលាតាអន នៅតែបន្តហក់ឡើងដល់កម្រិតកម្ពស់ត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ដូច្នេះសូមបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋដែលរស់នៅតាមបណ្ដោយស្ទឹងសង្កែ មេត្តាបង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្នឱ្យបានខ្ពស់ ជាពិសេសកុមារតូច៕

ផន រឹម 11 minutes ago11m  · ក្រុមការងារបច្ចេកទេស មន្ទីរសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូនខេត្តបាត់ដំបង កំពុងចល័តគ្រឿងចក្រចុះទៅជួសជុលសម្រួលដល់ការធ្វើដំណើររបស់បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋឡើងវិញ។  ចំណុចកំណាត់ផ្លូវជាតិលេខ៥៧-៧ ត្រង់ក្រុមទី៧ ភូមិព្រៃរំចេក ឃុំតាសាញ ស្រុកសំឡូត។

ប្រាក់ សុខុន - Prak Sokhonn
នៅព្រឹកថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ បានជួបពិភាក្សាទ្វេភាគីជាមួយ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត Seyed Abbas Araghchi រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសនៃសាធារណរដ្ឋអ៊ីរ៉ង់ ក្នុងឱកាសនៃការអញ្ជើញចូលរួមកិច្ចពិភាក្សាទូទៅនៃមហាសន្និបាតអ.ស.ប. លើកទី៨១ នៅទីក្រុងញូវយ៉ក សហរដ្ឋអាម៉េរិក។
ជាជំនួបលើកដំបូងដែលពោរពេញដោយក្តីរីករាយ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសទាំងពីរ បានគូសបញ្ជាក់អំពីការប្តេជ្ញាចិត្ត ក្នុងការរក្សាចំណងមិត្តភាពរវាងប្រទេសទាំងពីរ និងត្រៀមខ្លួនជាស្រេចដើម្បីលើកកម្ពស់ទំនាក់ទំនងទ្វេភាគីអោយកាន់តែស៊ីជម្រៅ។ ក្នុងពេលទន្ទឹងរង់ចាំការអបអរសាទរខួបលើកទី៣៥ នៃការបង្កើតទំនាក់ទំនងការទូតនៅឆ្នាំ២០២៧ កម្ពុជា និងអ៊ីរ៉ង់បានបញ្ជាក់សារជាថ្មីនូវកិច្ចសហការរួមគ្នាក្នុងការរៀបចំកិច្ចពិគ្រោះយោបល់ទ្វេភាគីលើកទី២ នៅកាលបរិច្ឆេទ និងទីកន្លែង ដែលបានឯកភាពគ្នា។
ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ក៏បានជម្រាបជូនភាគីមិត្តអំពីការវិវត្តថ្មីៗ នៅតាមបណ្តោយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ផងដែរ។
On the morning of 26 September 2026, His Excellency Deputy Prime Minister PRAK Sokhonn, Minister of Foreign Affairs and International Cooperation, convened a bilateral session with His Excellency Dr. Seyed Abbas Araghchi, Minister of Foreign Affairs of the Islamic Republic of Iran, in the margins of the General Debate of the 81st Session of the United Nations General Assembly in New York, United States of America.
Expressing pleasure at their first meeting, the Foreign Minister highlighted Cambodia's commitment to friendly ties and readiness to elevate bilateral relations. Looking ahead to the 35th anniversary of diplomatic ties in 2027, both countries reaffirmed their dedication to jointly prepare for the 2nd Bilateral Consultations on a mutually agreed date and venue.
His Excellency Deputy Prime Minister also provided latest developments on the current situation along the Cambodia–Thailand border

អេ-plus
ប្រជាជនថៃចេញលក់បន្លែតាមផ្លូវ ទាំងទឹកលិច នៅក្រុងបាងកក តំបន់បាំងកាពិ ។ មិនឆ្ងាយប៉ុន្មានពីផ្សារទំនើប មណ្ឌលពាណិជ្ចកម្ម ធំៗ ខ្ពស់ៗ របស់ ប្រទេសថៃ ។ ផ្សារមួយចំនួនក៏អស់ឥវ៉ាន់លក់ ព្រោះប្រជាជនសំរុកទិញស្បៀងស្តុកទុក នេះហើយវិបត្តិធ្ងន់ធ្ងររបស់ប្រទេសអ្នកមាន.. ស្ថានភាព បាងកកនៅមានភ្លៀងធ្លាក់បន្ត មិនទាន់ដាច់តំណក់នោះទេ

វ៉ាន់ សារាយ Vann Saray
គាត់ត្រូវបានបញ្ជូនទៅឃុំខ្លួន។ ថ្នាក់ដឹកនាំលោកច្បាស់លាស់ណាស់ ខុស និងត្រូវ គុណ និងទោស មិនអាចបូកច្រឡូកចូលគ្នាឡើយ។ អ្នកទាំងឡាយ ដែលបានកៀកកិតជិតថ្នាក់ដឹកនាំ ឬឧត្តមមន្ត្រី សូមតាំងស្មារតីប្រព្រឹត្តតែត្រឹមត្រូវ។

Kunthea Eng
ខ្ញុំសរសើរសមត្ថភាពរបស់គាត់ តែខ្ញុំនៅតែមិនយល់ហេតុ គាត់មិនធ្វើកិច្ចការ សប្បរស់ដោយចិត្តស្មោះ មិនគោរពស្រលាញ់វីរកងទ័យចិត្តស្មោះ មិនស្មោះត្រង់និងក្រុមការងារ។ ចឹងអ្វីដែលគាត់ធ្វើកន្លង គ្រាន់តែសម្តែងដើម្បីប្រជាប្រិយភាព និងលាភសក្ការ:តែប៉ុណ្ណោះ។ លោភ: ទោស: មោហ: ទីបំផុត អស់ផ្លូវ អស់កិត្តិយស គ្មានតម្លៃក្នុងសង្គម

TV3 Online News
នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ Anutin បោះបង់ការចង់ជួបលោកដូ ណាល់ត្រាំ ប្រញាប់មកវិញ ព្រោះនៅបាងទឹកលិចជុំទិស 
នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ Anutin Charnvirakul បានបញ្ចប់បេសកកម្មនៅក្រៅប្រទេសមុនកាលកំណត់ ហើយបានវិលត្រឡប់មកប្រទេសថៃវិញ ដោយបានបញ្ជាឱ្យស្ថាប័នរដ្ឋនានាបង្កើនកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងជួយសង្គ្រោះប្រជាពលរដ្ឋពីគ្រោះទឹកជំនន់នៅទូទាំងប្រទេស។
លោកក៏បានណែនាំដល់រដ្ឋមន្ត្រីនានាឱ្យផ្អាកការធ្វើដំណើរទៅក្រៅប្រទេសជាបណ្ដោះអាសន្ន ខណៈដែលស្ថានភាពទឹកជំនន់នៅតែបន្តកើតមាន ហើយលោកមានគម្រោងចុះទៅពិនិត្យមើលខេត្តដែលរងផលប៉ះពាល់ដោយទឹកជំនន់ រួមមានខេត្ត ស្រះកែវ និងខេត្ត ប្រាជីនបូរី ផងដែរ៕

CNC TV
លោក កែ គឹមយ៉ាន បញ្ជូនទូកសង្គ្រោះ ៤៥គ្រឿង ទៅជួយពលរដ្ឋនៅក្រុងប៉ោយប៉ែត ខណៈទឹកជំនន់កំពុងឡើងខ្លាំង
បន្ទាយមានជ័យ៖ ខណៈទឹកជំនន់តាមបណ្តោយមាត់អូរព្រំដែនក្នុងក្រុងប៉ោយប៉ែត កំពុងបន្តកើនឡើងខ្ពស់ លោក កែ គឹមយ៉ាន តំណាងរាស្ត្រមណ្ឌលបន្ទាយមានជ័យ និងជាឧត្តមប្រឹក្សាផ្ទាល់ព្រះមហាក្សត្រ នៅរសៀលថ្ងៃទី២៧ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ បានចាត់ចែងបញ្ជូនទូកសង្គ្រោះចំនួន ៣០គ្រឿង និងទូកពោងខ្យល់ ១៥គ្រឿង សរុប ៤៥គ្រឿង មកកាន់ក្រុងប៉ោយប៉ែត ដើម្បីចូលរួមជួយសង្គ្រោះ និងជម្លៀសប្រជាពលរដ្ឋចេញពីតំបន់ដែលកំពុងប្រឈមការជន់លិចខ្លាំង។
យោងតាមរបាយការណ៍របស់រដ្ឋបាលក្រុងប៉ោយប៉ែត នៅរសៀលថ្ងៃដដែល បានឱ្យដឹងថា ទោះបីស្ថានភាពទឹកនៅតំបន់មួយចំនួនមានការថមថយបន្តិចក្តី ក៏ទឹកជំនន់តាមបណ្តោយមាត់អូរព្រំដែននៅតែបន្តកើនឡើង និងបង្កការគំរាមកំហែងខ្ពស់។ ក្នុងស្ថានភាពនេះ ក្រុមការងារសង្គ្រោះ និងសមត្ថកិច្ចពាក់ព័ន្ធ បានបន្តចុះប្រតិបត្តិការជម្លៀសប្រជាពលរដ្ឋចេញពីតំបន់ប្រឈមទៅកាន់ទីទួលសុវត្ថិភាព។
ទូកសង្គ្រោះទាំង ៤៥គ្រឿង ត្រូវបានដាក់ពង្រាយចូលរួមក្នុងប្រតិបត្តិការជាក់ស្តែង ដើម្បីដឹកជញ្ជូនស្បៀងអាហារ និងជម្លៀសគ្រួសាររងគ្រោះចេញពីតំបន់ដែលមានហានិភ័យខ្ពស់ ទៅកាន់ទីទួលសុវត្ថិភាពចំនួន ៤កន្លែង ដែលអាជ្ញាធរបានរៀបចំទុកជាមុន។
ជាមួយគ្នានេះ រដ្ឋបាលក្រុងប៉ោយប៉ែត បានអំពាវនាវដល់ប្រជាពលរដ្ឋដែលរស់នៅតាមបណ្តោយមាត់អូរព្រំដែន បង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្ន និងត្រៀមខ្លួនជម្លៀសទៅកាន់ទីទួលសុវត្ថិភាព តាមការណែនាំរបស់អាជ្ញាធរ។ ក្រុមការងារសង្គ្រោះនៅតែបន្តប្រចាំការ ២៤ម៉ោង ដើម្បីអន្តរាគមន៍ជួយសង្គ្រោះប្រជាពលរដ្ឋឱ្យបានទាន់ពេលវេលា៕
អត្ថបទ៖ ប៊ុន សំណាង

កងទ័ពជើងគោកនៃកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ Royal Cambodian Army
ឯកឧត្តម អ៊ុក សីហា រដ្ឋលេខាធិការទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី តំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស ឯកឧត្តម ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី វង្សី វិស្សុត ចុះសួរសុខទុក្ខ នាយទាហាន និងពលទាហាន ទីបញ្ជាការ កងពលធំអន្តរាគមន៍លេខ៣ 
 (ព្រះវិហារ)៖ នៅថ្ងៃទី២៦ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ ឯកឧត្តម អ៊ុក សីហា រដ្ឋលេខាធិការទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី និងជាទីប្រឹក្សាផ្ទាល់ សម្ដេចមហាបវរធិបតីនាយករដ្ឋមន្ត្រី តំណាងដ៍ខ្ពង់ខ្ពស់ ឯកឧត្តម វង្សី វិស្សុត ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រចាំការរដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី បានចំណាយពេលវេលាដ៍មានតម្លៃ អញ្ជើញដឹកនាំប្រតិភូ ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី អញ្ជើញជួបសំណេះសំណាល សាកសួរសុខទុក្ខព្រមទាំងបាននាំយកអំណោយមួយចំនួនមកចែកជូនទីបញ្ជាការ កងពលធំអន្តរាគមន៍លេខ៣ ដែលជាសម្ព័ន្ធមេត្រីភាព របស់ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្រ្តី នៅទីបញ្ជាការកងពលធំអន្តរាគមន៍លេខ៣ ដោយមានការអញ្ជើញចូលរួមអមដំណើរពីថ្នាក់ដឹកនាំ និងមន្រ្តីរាជការ នៃទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្រ្តី ក្នុងស្មារតីផ្សារភ្ជាប់រវាងសមរភូមិមុខ និងសមរភូមិក្រោយ ដើម្បីបុព្វហេតុការពារបូរណភាពទឹកដី។
ឯកឧត្តម អ៊ុក សីហា ប្រធានប្រតិភូបានពាំនាំនូវបណ្តាំផ្ញើសាកសួរសុខទុក្ខនិងសេចក្តីនឹករលឹកពីសំណាក់សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន និងសម្តេចកិត្តិព្រឹទ្ធបណ្ឌិត ប៊ុន រ៉ានី ហ៊ុនសែន, សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត និងលោកជំទាវបណ្ឌិត ពេជ ចន្ទមុន្នី ហ៊ុនម៉ាណែត ដែលតែងបានគិតគូរជានិច្ចពីសុខទុក្ខ និងជីវភាពរស់នៅរបស់កងទ័ព និងក្រុមគ្រួសារកងទ័ពទាំងអស់។ និងពាំនាំផងដែរ នូវបណ្តាំផ្ញើសាកសួរសុខទុក្ខពីសំណាក់ ឯកឧត្តម វង្សី វិស្សុត ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រចាំការរដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី ដល់បងប្អូនយោធិនក្នុងពេលនេះ គឺក្នុងស្មារតីគោរពស្រឡាញ់ ផ្តល់ការគាំទ្រ និងបន្តលើកទឹកចិត្តដល់វីរកងទ័ព ដែលកំពុងឈរជើងនៅតាមខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែន ដែលបានខិតខំយកអស់កម្លាំងកាយ និងកម្លាំងចិត្ត ក្នុងស្មារតីទទួលខុសត្រូវខ្ពស់ អង់អាចក្លាហាន និងហ៊ានធ្វើពលិកម្មគ្រប់បែបយ៉ាង ក្នុងបុព្វហេតុខឿនការពារជាតិ ប្រជាជន ការពារបូរណភាពទឹកដីនិងអធិបតេយ្យជាតិ។
ឯកឧត្តម អ៊ុក សីហា និងប្រតិភូអមដំណើរ បានជូនពរដល់នាយទាហាន នាយទាហានរង និងពលទាហាន នៃកងពលធំអន្តរាគមន៍លេខ៣ទាំងអស់ ក្នុងរដូវបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌនេះ សូមឱ្យទទួលបានសេចក្ដីសុខ សេចក្ដីចម្រើន កម្លាំងខ្លាំងក្លា សុខភាពល្អបរិបូរណ៍ និងសម្រេចជោគជ័យគ្រប់ភារកិច្ច។
ជាមួយគ្នានេះ គណៈប្រតិភូក៏បាននាំយកអំណោយដ៏ថ្លៃថ្លារបស់ឯកឧត្តម វង្សី វិស្សុត ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីប្រចាំការរដ្ឋមន្ត្រីទទួលបន្ទុកទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី នូវថវិកា និងគ្រឿងឧបភោគបរិភោគ រួមមាន៖ ត្រីងៀត ចំនួន១៦០គីឡូ, ត្រីខ ចំនួន១៥កេស, សាច់ក្រក ចំនួន១៦០គីឡូ, មី ចំនួន៣៥០កេស,  ទឹកត្រី១២៤យួរ, ទឹកស៊ីអ៊ីវ ៥យួរ, ប្រេងឆា ចំនួន១២០ដប, សរុបជាទឹកប្រាក់ប្រមាណ ៨៥ លានរៀល ។
ក្នុងឱកាសនេះផងដែរ ឯកឧត្តម ឧត្តមសេនីយ៍ឯក ស្រី ឌឹក បានថ្លែងអំណរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅបំផុត និងជំនួសមុខ អោយថ្នាក់ដឹកនាំ នាយ-ពលទាហាន កងពលធំអន្តរាគមន៍លេខ៣ និងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ ក្នុងទិសទី១ប្រាសាទព្រះវិហារ សូមសម្តែង នូវការគោរពអរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅបំផុត ជូនចំពោះ សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងសម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ជាប្រមុខដឹកនាំ ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត នៃយើងទាំងអស់គ្នា ដែលជានិច្ចកាល តែងបានយកចិត្តទុកដាក់ គិតគូរពីសុខទុក្ខលំបាករបស់កងទ័ព កងពលធំអន្តរាគមន៍លេខ៣ និងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ ក្នុងទិសទី១ប្រាសាទព្រះវិហារ យើងខ្ញុំទាំងអស់គ្នា សូមគោរពជូនចំពោះ សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន និងសម្តេចកិត្តិព្រឹទ្ធបណ្ឌិត ប៊ុន រ៉ានី ហ៊ុនសែន, សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត និងលោកជំទាវបណ្ឌិត ពេជ ចន្ទមុន្នី ហ៊ុនម៉ាណែត បុត្រា បុត្រី ចៅប្រុសចៅស្រី សូមទទួលបាននូវ ពុទ្ធពរ ទាំងឡាយ ៤ប្រការ គឺ អាយុ វណ្ណៈ សុខៈ ពលៈ កុំបីឃ្លៀងឃ្លាតឡើយ៕