វិទ្យាសាស្រ្តយោធាកម្ពុជា: ស្ថានការណ៍ព្រំដែនជុំវិញប្រទេសថៃ

នៅថ្ងៃទី២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០២៦ នេះ កម្ពុជាផ្ញើលិខិតផ្លូវការទៅកាន់ប្រទេសថៃ និងអគ្គលេខាធិការ UN ដើម្បីចាប់ផ្ដើមដំណើរការយន្តការផ្សះផ្សាដោយបង្ខំ ក្រោមច្បាប់សមុទ្ររបស់UN។ សម្ដេចធិបតីថ្លែងក្នុងសារពិសេស។ កម្ពុជាបង្ហាញជំហររឹងមាំ លើសន្តិសុខសមុទ្រ និងការគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ ក្នុងកិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ ក្នុងនាមតំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ឯកឧត្តម សុខ ស៊ីផាន់ណា ទេសរដ្ឋមន្ត្រី និងជា បេសកជនពិសេស របស់សម្ដេចអធិបតីនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានអញ្ជើញចូលរួម និងថ្លែងបទអន្តរាគមន៍ របស់ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ ក្រោមប្រធានបទ " ការថែរក្សាសន្តិភាព និងសន្តិសុខអន្តរជាតិ ពាក់ព័ន្ធនឹងសន្តិសុខសមុទ្រ ក្នុងរនោះ ឯកឧត្តម ទេសរដ្ឋមន្ត្រី សុខ ស៊ីផាន់ណា បានសង្កត់ធ្ងន់លើសារៈសំខាន់នៃផ្លូវទឹក ដែលមានសុវត្ថិភាព និងសន្តិសុខ ដែលជាសរសៃឈាមដ៏សំខាន់ សម្រាប់សន្តិភាព សុវត្ថិភាព អន្តរជាតិស្ថេរភាពសេដ្ឋកិច្ចសកល និងការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចេរភាព ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងការគម្រាមគំហែងដែលកំពុងកើតឡើងចំពោះសន្តិសុខសមុទ្រ ឯកឧត្តមទេសរដ្ឋមន្ត្រី សុខ ស៊ីផាន់ណា បានបង្ហាញនូវអតិភាពសំខាន់ៗចំនួនបី រួមមាន៖ទី១៖ដោះស្រាយវិវាតដោយសន្តិវិធីរាល់វិវាទសមុទ្រត្រូវតែដោះស្រាយតាមរយៈការសន្ទនានិងការទូតកម្ពុជាប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគោលការណ៍សេរីភាពនៃការធ្វើនាវាចរនិងការឆ្លងកាត់ដោយស្របច្បាប់ដែលត្រូវតែគោរពឲ្យបានពេញលេញស្របតាមច្បាប់អន្តរជាតិទៀតជាពិសេសអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិស្ដីពីច្បាប់សមុទ្រឆ្នាំ 1982 UNCLOS។ ទី2 បង្កើនជំនួយបច្ចេកទេសនិងការកសាងសមត្ថភាពឯកឧត្តមទេសរដ្ឋមន្ត្រីបានអំពាវនាវឲ្យមានការពន្លឿន ឲ្យមានការគាំទ្របន្ថែមដល់បណ្ដារដ្ឋជាប់សមុទ្រដែលកំពុងអភិវឌ្ឍលើផ្នែកអនុវត្តច្បាប់សមុទ្រសន្តិសុខកំពង់ផែនិងនាវាចរ ការយល់ដឹងអំពីដែនសមុទ្រនិងការចែករំលែកព័ត៌មានឲ្យបានទាន់ពេលវេលាដើម្បីទប់ស្កាត់បញ្ហាប្រឈមនានាឲ្យមានប្រសិទ្ធភាពទី3 វិធីសាស្រ្តរួមបញ្ចូលគ្នានិងការបង្ការ ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខ គួរតែអនុវត្តវិធីសាស្រ្ត ដែលបង្កើតភាពធន់ក្នុងរយៈពេលវែង ដោយផ្អែកលើបរិយាប័ននិងសន្តិភាពជាមួយច្បាប់អន្តរជាតិ និងធម្មនុញ្ញអង្គការសហប្រជាជាតិ ឯកឧត្តម ទេសរដ្ឋមន្ត្រី សុខស៊ីផាន ណា ក៏បានបញ្ជាក់ជាថ្មីនូវការប្ដេជ្ញាចិត្តរបស់កម្ពុជា ក្នុងការការពារច្បាប់អន្តរជាតិនិងជម្រុញការសន្ទនាដោយសន្តិវិទ្យុ ពង្រឹងសន្តិសុខសមុទ្រជាពិសេសការប្រយ័ត្ត ប្រឆាំង និងបទល្មើសឆ្លងដែន កម្ពុជានៅតែបន្តស្វាគមន៍នាវាបរទេសមកកាន់មូលដ្ឋានទ័ពជើងទឹករាម ដែលបានធ្វើទំនើបកម្មរបស់ខ្លួនសម្រាប់ការធ្វើសមយុទ្ធរួមគ្នា ការផ្ដល់ជំនួយមនុស្សធម៌និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ក្នុងគោលបំណងប្រយុទ្ធប្រឆាំងនិងនិងបទល្មើសផ្សេងៗ ឯកឧត្តម សុខ ស៊ីផាន់ណា បានបញ្ជាក់ពីថាការផ្ដល់សច្ចាប័នលើកិច្ចព្រមព្រៀង UNCLOS (UNCLOS)និងBBNJ នាពេលកន្លងមក គឺជាសក្ខីភាព បង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្ត មិនងាករា របស់កម្ពុជា ចំពោះសណ្ដាប់ធ្នាប់សមុទ្រដែលផ្អែកលើច្បាប់ និង ការគ្រប់គ្រងធានធានសមុទ្រដោយការទទួលខុសត្រូវ៕

Monday, August 18, 2025

ស្ថានការណ៍ព្រំដែនជុំវិញប្រទេសថៃ

ផែនទីភូមិសាស្រ្ត ជនជាតិនិងប្រវត្តិសាស្រ្ត ជុំវិញប្រទេសថៃ

ផែនទីភូមិសាស្រ្តនយោបាយនិង ចលនាបះបោរនៅប្រទេសថៃ

បណ្តាពូជសាសន៍ អម្បូរជនជាតិដើមផ្សេងៗទៀតរួមមានដូចជា ៖

អំបូរជនជាតិ ខ្មែរ ชาวเขมรไทย ចំនួន ២ លាននាក់
ជនជាតិ ម៉ាឡេស៊ី Malays – 2–4 million ថៃមូស្លីម ឬ ថៃម៉ាឡេ ឬ ថៃភាគខាងត្បូង
Karen – c. 1 million ชาวกะเหรี่ยงไทย អំបូរ ការែន ថៃ រដ្ឋការែនក្នុងប្រទេសភូមារ
Phu Thai – 470,000 អំបូរ ภูไท រស់នៅប្រទេស លាវ និង ប្រទេសវៀតណាម
Kuy – 400,000 អម្បូរជនជាតិ កួយ ชาวกูย ដូចជាអ្នកប្រដាល់ជម្រើសជាតិថៃ
Hmong – 250,070 អំម្បូរជនជាតិ ម៉ុង ชาวม้ง តាមព្រំដែន លាវ
Lao – 222,000 អម្បូរពូជសាសន៍ ឡាវ ชาวลาวในประเทศไทย
Phuan – 200,000 អម្បូរពូជសាសន៍ ชาวพวน ថៃពុន ឬ ឡាវពុន រស់នៅតាមព្រំដែន ថៃលាវ
Mon – 114,500 អម្បូរពូជសាសន៍ មន ชาวมอญ នៅតាមព្រំដែន ភូមារ ថៃ និង ភាគកណ្តាលថៃ
Lahu – 100,000 អម្បូរជនជាតិ ចិន និងភូមារ ชาวลาหู่ ហៅថា ឡាហូ
Shan（Thai Yai）– 95,000 អម្បូរ ថៃ យ៉ៃ ชาวไทใหญ่ សព្វថ្ងៃនៅ រដ្ឋសាន្ត ប្រទេសភូមារ
Lue (Thai Lü) – 83,000 នៅ ខេត្ត ឈៀង ម៉ៃ
Sô – 70,000 អម្បូរពូជសាសន៍ ស ชาวโซ@ประเทศไทย រស់នៅភាពខាងជើងប្រទេសថៃ
Nyaw – 50,000 អម្បូរជនជាតិ ញ៉ាម ឬ ញ៉ាវ ชาวญวน@ประเทศไทย ដើមកំណើតវៀតណាម
Tai Ya – 50,000 អម្បូរជនជាតិ ចិន តៃយ៉ា មកពីខេត្ត យូណាន ชาวไทญ่า@ประเทศไทย
Lua – 48,000 អម្បូរជនជាតិ ល្វា ល្វេ ชาว ลัว @ประเทศไทย
Lisu – 40,000 អម្បូរជនជាតិ លីឈូ ชาวลีซู@ประเทศไทย មកពីប្រទេសចិន ខេត្ត យូណាន
Yao – 40,000 អម្បូរពូជសាសន៍ យ៉ាវ ชาว เย้า @ประเทศไทย មកពីប្រទេស ចិន
Bru – 25,000 អម្បូរជនជាតិ ព្រៅ ชาวบรู @ประเทศไทย ស្រដៀងជនជាតិ ព្រុយណេ
Akha – c. 20,000 អម្បូរជាតិ អាខា ชาวอาข่า @ประเทศไทย រស់នៅតាមព្រំដែន ភូមារ ចិន China : 240,000 Laos : 112,979 Thailand : 80,000
Phai – 20,000 ជនជាតិ អាផៃ ឬ ផៃ ชาวไผ่ @ไทย(ជនជាតិឬស្សី- ស្រុកមោងឬស្សី ខេត្តបាត់ដំបង
Vietnamese – 17,662 ជនជាតិ វៀតណាម ชาวเวียดนาม@ไทย ក្នុងប្រទេសថៃ
Lawa – 17,000 អម្បូរជនជាតិ ល្វា ชุมชน ละว้า @ประเทศไทย
Saek – 11,000 អម្បូរជនជាតិ ឯក ชนเผ่าแซก@ประเทศไทย ( ស្រុកឯកភ្នំ បឹងជើងឯក )
Khmu – 10,000 អម្បូរជនជាតិ ខ្មូរ ชนเผ่าขมุ @ประเทศไทย
Khun（Thai Khun )– 6,280 អម្បូរជនជាតិ ថៃឃុន ชนเผ่าไทยขุน@ประเทศไทย
Palaung (De'ang) – 5,000 ជនជាតិ បានលុង ปะหล่อง(เดออ่าง) ชาติพันธุ์@ประเทศไทย
Cham – 4,000 អម្បូរជនជាតិ ចាម ชาติพันธุ์จาม@ประเทศไทย
Urak Lawoi – 3,000 ជនជាតិ ល្វោភ្នំឪរ៉ាល់ อุรักลาโว้ย ชาติพันธุ์@ประเทศไทย
Moken – c. 2,000 ជនជាតិ ជំពូរ ชนเผ่า @ประเทศไทย
Nyahkur (Nyah Kur, Chao-bon) – 1,500 ជនជាតិ ចៅបុណ្យ ญัฮกุร, ชาวบอน)ชาติพันธุ์@ประเทศไทย
Tai Dam (Black Tai) – 700 ជនជាតិ ថៃដើម ឬ ថៃខ្មៅ ไทดำ (ไทดำ) ชาติพันธุ์@ประเทศไทย
Chong – less than 500
Pear – less than 500
Sa'och – less than 500
Mlabri – less than 400
Mani (Negrito) – 300
Lolo (Yi) – unknown
Sea Gypsies – Unknown

ផែនទីភូមិសាស្រ្ត ជនជាតិនិងប្រវត្តិសាស្រ្ត ជុំវិញប្រទេសថៃ

ផែនទី ស្ថានការណ៍សឹក ប្រទេស សៀម ឆ្នាំ ១៩៣២

ផែនទី ភូមិសាស្រ្តនយោបាយ ប្រទេសសៀម ឆ្នាំ ១៨០៥- ឆ្នាំ ១៩៣២

ខាងក្រោមនេះជា រចនាសម្ព័ន្ធនៃ គណកម្មាធិការកិច្ចការព្រំដែន និង ការបង្កើត ក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍យោធាអាស៊ាន

ផែនទីតំបន់ប្រតិបត្តិការសឹក ភូមិភាគទី១ @ កងទ័ពសៀម ឆ្នាំ ២០២៥

ផែនទីខ្សែព្រំដែន ជុំវិញប្រទេសថៃ

បញ្ជី ចលនាបេះបោរនៅ ថៃ (បក្សអាវលឿង)

ផែនទី ការបះបោរបំបែករដ្ឋនៃប្រទេស ឡានណា

បក្សសម្ព័ន្ធបះបោរក្នុងប្រទេសថៃ ឆ្នាំ ២០២៥ និង កត្តាបង្ករសង្រ្គាមព្រំដែន ថៃ កម្ពុជា

បញ្ជីបេក្ខភាពនាយករដ្ឋមន្រ្តីថៃ ចេញពី គណបក្សភឿថៃ តែមួយដូចគ្នា ឆ្នាំ ២០២២-២០២៥

រូបភាព ចលនាផ្តាច់ទឹកដី នៃប្រទេស ឡានណា ឆ្នាំ ២០១៥ ក្នុងប្រទេស ថៃ បច្ចុប្បន្ន--- ភូមារសម្រេចបិទព្រំដែន ជាមួយប្រទេសថៃ ជាឯកតោភាគី ថ្ងៃទី ១៨ កក្កដា ២០២៥ បង្ករមាន រថយន្ត ដឹកជំនិញធំៗ ជាង ៥០០ គ្រឿង កកស្ទះ។

ផែនទីប្រវត្តិសាស្រ្ត ព្រំដែន ថៃ ភូមារ--ក្រុមបំបែករដ្ឋ អ៊ុង សានស៊ូជី គ្រប់គ្រងតំបន់ Yongon ចំណែកក្រុម យោធាគ្រប់គ្រងតំបន់ ណៃពិដោរ។ កងទ័ពថៃ គាំទ្រ រដ្ឋាភិបាលឧទ្ទាមតាមព្រំដែនភូមារដើម្បី បំបែករដ្ឋប្រឆាំង ភូមារ។